Vol. 14 No. 117 (2025)

Research Article

The Use of Paper as a Medium of Expression in Sculpture Art: Saim Gökhan Ercan's Structural Sculptures

Published 2025-03-28

Cilt 14 Sayı 117 kapak

Öz

Kağıdın İfade Aracı Olarak Heykel Sanatında Kullanımı ‘’Saim Gökhan Ercan’ın Strüktürel Heykelleri’’

20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren sanat alanında gözlemlenen hızlı değişim, sanatçılar kendilerini daha özgür ve etkili ifade edebilmek adına farklı malzeme arayışlarına girmişlerdir. Bu bağlamda, geleneksel sanat malzemelerinin ötesine geçerek farklı materyalleri keşfetme sürecinde, kâğıdın hem iki hem de üç boyutlu sanatsal üretimlerde bir ifade aracı olarak benimsenmesini sağlamıştır. İlk olarak Picasso ve Braque’ın kolajları ile sanat pratiğine dahil edilen kâğıt malzeme, ilerleyen süreçte asamblaj ve heykel üretimlerinde sanatçılar tarafından çeşitli teknikler geliştirilerek üç boyutlu formlar oluşturma amacıyla değerlendirilmiştir. Bu süreçte, biçim, içerik ve uygulama olanakları nedeniyle kâğıt yaygınlık kazanarak, günümüzde de pek çok sanatçı tarafından sanat nesnesine dönüştürülen malzeme olma özelliğini sürdürmektedir. Ülkemizde de pek çok sanatçı kâğıt malzemeyi, kâğıdın olanaklarından yararlanarak sanatlarında ifade aracı olarak kullanmaktadır ancak üç boyutlu uygulamalar sınırlıdır. Evvelce pek çok malzemeyi heykellerinde denemiş olan Saim Gökhan Ercan, 2000’li yılların başında kâğıt malzemenin olanaklarını araştırarak, geliştirdiği özgün tekniklerle kişisel sanat anlayışına uygun kâğıt heykeller üretmeye yönelmiştir. Çalışmalarında malzemenin strüktürel ve estetik potansiyelini ön plana çıkaran sanatçı, kâğıdı yalnızca biçimsel bir unsur olarak değil aynı zamanda ifadeye yönelik deneysel bir araç olarak değerlendirmiştir. Bu çalışmanın amacı, sanat pratiğinde kâğıdın heykelsi bir malzeme olarak kullanımı ve Saim Gökhan Ercan’ın geliştirdiği teknikler çerçevesinde bu malzemenin sanatsal anlatım olanaklarını incelemektedir. Sonuç olarak sanatçının geliştirdiği teknikler, malzemenin hem biçimsel hem de kavramsal açıdan heykel sanatındaki potansiyelini genişletmiştir.

Anahtar Kelimeler kâğıt, heykel, sanat, kâğıt hamuru, kolaj, asamblaj, origami

Abstract

Since the second half of the 20th century, the rapid change observed in the field of art has led artists to search for different materials in order to express themselves more freely and effectively. In this context, in the process of exploring different materials by going beyond traditional art materials, paper has been adopted as a means of expression in both two and three dimensional artistic productions. The paper material, which was first included in art practice with Picasso and Braque's collages, was evaluated by artists in assemblage and sculpture productions in the following process in order to create three-dimensional forms by developing various techniques. In this process, due to its form, content and application possibilities, paper has become widespread and continues to be the material that is transformed into art objects by many artists today. In our country, many artists use paper as a means of expression in their art by utilising the possibilities of paper, but three-dimensional applications are limited. Saim Gökhan Ercan, who had previously tried many materials in his sculptures, investigated the possibilities of paper material at the beginning of the 2000s and turned towards producing paper sculptures in accordance with his personal understanding of art with the original techniques he developed. The artist, who emphasises the structural and aesthetic potential of the material in his works, has evaluated paper not only as a formal element but also as an experimental tool for expression. The aim of this study is to examine the use of paper as a sculptural material in art practice and the possibilities of artistic expression of this material within the framework of the techniques developed by Saim Gökhan Ercan. As a result, the techniques developed by the artist have expanded the potential of the material in sculpture both formally and conceptually.

Keywords paper, sculpture, art, paper pulp, collage, assemblage, origami

PDF (Turkish)

References

  1. Antmen, Ahu. 20.Yüzyıl Batı Sanatında Akımlar. İstanbul: Sel Yayıncılık, 2008.
  2. Cambridge Sözlük https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/collage Erişim tarihi: 03.03.2024
  3. Ercan, Saim. Gökhan. “Görünenin Ardındakiler’’ Gökhan Ercan Sergi Kataloğu, 2005.
  4. Güneş, Nurhayat. Resim Sanatında Kolaj, Asamblaj ve Türk Resmine Yansımaları. Yüksek lisans tezi. Trakya: Trakya Üniversitesi, 2013.
  5. İlter, Tevfik, “Görünenin Ardındakiler’’ Gökhan Ercan Sergi Kataloğu, 2005.
  6. Karacan, Nesrin. “Tarihsel Süreç İçinde Heykel Formu”. Sanat ve Tasarım Dergisi “4.4” (Haziran 2013): 17-32. https://doi.org/10.20488/austd.83898
  7. Keser, Nimet. Sanat Sözlüğü. Ankara: Ütopya Yayınları, 2009.
  8. Paçal, Esma. Kâğıt Heykel. Sanatta yeterlik tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi, 1996.
  9. Rubin, William. Picasso and Braque: Pioneering Cubism. New York: Museum of Modern Art 1989.
  10. Sucuoğlu Doğan, Melis. “Ekolojik Bir Yaklaşım Olarak El Yapımı Kâğıdın Çağdaş Sanatta Temsili”. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi “14.2”, (Haziran 2024): 611-624. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1420577
  11. Temizsoylu, N. ‘’Görünenin Ardındakiler’’ Gökhan Ercan Sergi kataloğu, 2005.
  12. Tübitak (1997). Uygarlığın Hamuru Kâğıt. Bilim ve Teknik Dergisi. 54-57.
  13. Yılmaz, Suzan. Tepe. “Sanatsal Dönüşüm: Atık Kâğıttan Heykele”. The Journal Of Turk-Islam World Social Studies “2.5”, (Ocak 2015): 225-234.
  14. URL- 1: Akira Yoshizawa origami çalışmaları Erişim: 10.03.2025 (https://www.theparisreview.org/blog/2014/03/14/paper-moon/).
  15. URL- 2: Pablo Picasso kolaj örnekleri Erişim: 01.03.2025 (https://www.pablo-ruiz-picasso.net/collage.php).
  16. URL-3: Georges Braque kolaj örnekleri Erişim: 01.03.2025 (https://maidekasapoglu.com/george-braque/).
  17. URL- 4: Anthony Caro çalışmaları Erişim: 01.03.2025 (https://www.artgallery.nsw.gov.au/collection/works/222.1995/ https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/art/reviews/anthony-caro-paper-like-steel-review-new-art-centre-salisbury-a7725516.html).
  18. URL- 5: Kai Rentola kâğıt heykel örneği Erişim: 01.03.2024 (https://kuvataiteilijamatrikkeli.fi/teos/symbiots-paper-meaning-210-x-200-x-200-selluarkki-elementit-ja-ohut-koraanipaperi).
  19. URL- 6: Yoichi Takada kâğıt heykel örneği Erişim: 01.03.2024 (http://winglab.blog.fc2.com/blog-entry-27.html).
  20. URL- 7: Esma Paçal el yapımı kâğıt heykel çalışmaları Erişim: 10.03.2024 (https://elemenop123.blogspot.com/2012/09/esma-pacal-turam.html).
  21. URL- 8: Annette Sauermann, Lichtfallen (Işık Tuzakları) Erişim: 02.03.2024 (https://www.artsy.net/article/artsy-editorial-annette-sauermann-on-giving-light-weight-in-architecturally).
  22. URL- 9: Vibeke Bak Hansen çalışma örneği Erişim: 02.03.2024 (https://www.lauritz.com/en/auction/vibeke-bak-hansen-19-2000-tallet/i2133084).
  23. URL- 10: Bilge Friedlaender, Sedir Ormanı Erişim: 02.03.2024 (https://ocula.com/art-galleries/thomas-erben-gallery/artworks/bilge-friedlaender/cedar-forest/).
  24. URL-11: Davut Büstü ve Pantheon Tanrıçası, kâğıt, 2015 Erişim: 02.03.2024 (https://www.galleryek.com/artists/li-hongbo).
  25. URL- 12: Peter Callesen Dolap ve Karda İzler, 2005, 80 gr. asitsiz A4 kâğıt, tutkal. Erişim: 10.03.2024 (https://www.petercallesen.com/works/a4-papercuts).
  26. URL-13: Richard Sweeney Kuğu ve Bulut Erişim: 10.03.2024 https://www.thisiscolossal.com/2022/01/richard-sweeney-paper-sculpture/
  27. URL-14: S. Gökhan Ercan “İki Balık” Bronz 2004 Erişim: 12.03.2024 https://www.artmajeur.com/icarus/tr/sanat-eserleri/93355/two-fishes