Vol. 8 No. 56 (2019)

Research Article

The Effects of Companies on the Art

Published 2019-04-30

Cilt 8 Sayı 56 kapak

Öz

Şirketlerin Sanata Etkileri

Bu araştırmada “Şirketlerin sanata etkisinin incelenmesi” amaçlanmıştır. Alt amaçlar; şirketlerin ülkemizde sanata ilgi ve yönelimde etkisinin ne yönde olduğu, sanatsal yaratma sürecinde sanatçıların düşünme biçimlerini nasıl etkilediği, şirketlerin neden kültürel sermaye oluşturdukları, sanat eğitimiyle tüketim kültürüne yön verilip verilemeyeceği, verilebilir ise bu yönlendirmenin nasıl olacağının incelenmesidir. Araştırmada nitel veri toplama tekniğiyle alanyazın taraması ve yarı yapılandırılmış görüşme tekniğinden yararlanılmıştır. On sanatçı -akademisyene yöneltilen 4 (dört) açık uçlu sorunun yanıtları, tema analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Katılımcıların görüşlerine göre; şirketlerin kültürel sermaye oluşturmaları küreselleşme çağında başlıca saygınlık edinme, vergi bağışıklığından yararlanma, kurumsallaşma, reklâm ve maddi kazanç amacıyladır. Sanatçı-akademisyenler çoğunlukla (9/10) şirketlerin vergi indirimi - bağışıklığından yararlanmasını uygun - gerekli bulmaktadır. Ayrıca katılımcılar, sanat eğitimi ile tüketim kültürüne yön verilebileceği görüşündedir. Şirketler küratörleri aracılığıyla sanata - sanatçıya destek verirken kendi tercihlerine uygun biçimde “seçici” davranmakta, sanatçıyı yönlendirmeye çalışmaktadır ve katılımcılar bu uygulamayı onaylamamaktadır. Sanatsal yaratma sürecinde şirketlerin sanatçıların düşünme biçimlerini nasıl etkilediği bağlamında katılımcıların görüşleri çeşitlenmektedir. Sanatçıların düşünme biçimlerini etkilemeden yürütülecek ilişki ve verilecek destek onay görürken; şirketlerin zorlayıcı olamayacağı, geçerli olan sanatın toplum gereksinimi ile örtüşmesi gerektiği görüşleri de dile getirilmiştir. Verilen yanıtlardan çıkan sonuçlara göre; demokratik toplumlarda şirketlerin de açık, saydam olma ve hesap verebilme sorumluluğu ile davranmaları beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler Sanat, sanatsal yaratma, şirketler, kültürel sermaye, küreselleşme, küratör

Abstract

In this article, it’s aimed to examine the effects of companies on art. Sub-objectives; how the effects of the companies in the interest and orientation of art in our country, how they affect the ways of thinking in the process of artistic creation, why companies create cultural capital, whether or not the culture of consumption can be steered by the art education, if could how steering might be. The qualitative data collection technique and the semi-structured interview were used in the study. Four open-ended questions were directed to ten artists - academicians and the answers were evaluated using the theme analysis method. According to the opinions of the participants; creating cultural capital by companies in the era of globalization is for gaining prestige, tax immunity, institutionalization, advertising and material profit. The overwhelming majority of artists - academicians (9/10) consider it suitable - necessary to take advantage of tax immunity or reduction for the companies. In addition, the participants thought that consumption culture could be directed via art education. While the companies support the art - artist through their curators, they act selectively in line with their own preferences and try to direct the artist and the participants do not approve such policy. The views of the participants vary in the context of how the companies influence the way that artists think in the process of artistic creation. While the relationship and support to be carried out without mandating the thinking styles of the artists is approved, the opinions of the companies should be coincident with the art needs of the society. According to the results from the responses, in democratic societies, companies are expected to act with the responsibility of being open, transparent and accountable.

Keywords Art, artistic creation, companies, cultural capital, globalization, curator

PDF (Turkish)

References

  1. Ahmetoğlu, Ülkü ve Denli, Salih. “Soyut dışavurumculuğun ortaya çıkışı ve Türk resim sanatına yansımaları”. (Mart. 2013) 17.02.2017. http://dergipark.ulakbim.gov.tr/inustd/article/view/1027000087
  2. Antmen, Ahu. 20. Yüzyıl Batı Sanatında Akımlar. İstanbul: Sel yay., 2008.
  3. Aksoy, Asu ve Enlil, Zeynep. Kültür Ekonomisi Envanteri İstanbul 2010. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniv., 2010.
  4. Arnheim, Rudolf. “Görsel Düşünme”. Çev. Rahmi Öğdül, İstanbul: Metis, 2018.
  5. Artun, Ali. Çağdaş Sanatın Örgütlenmesi Estetik Modernizmin Tasfiyesi. İstanbul: İletişim yay., 2015.
  6. Artun, Ali. Sanat Siyaset Kültür Çağında Sanat ve Politika. Ed. Vedat Özsoy. İstanbul: İletişim yay., 2016.
  7. Arslan, İbrahim. Şirketler Hukuku Bilgisi. Konya: Mimoza yay., 2010.
  8. Aydın, Seçkin. “Küreselleşme Bağlamında Sanat ve Sermaye İlişkisi”. (18.11.2013). 5 Nisan 2019. http://dergipark.gov.tr/download/article-file/28709
  9. Buyurgan, Serap ve Mercin, Levent. Görsel Sanatlar Eğitiminde Müze Eğitimi ve Uygulamaları. Görsel Sanatlar Eğitimi Yayınlar 2: Ankara, 2005.
  10. Cüceloğlu, Doğan. İnsan ve Davranışı Psikolojinin Temel Kavramları. İstanbul: Remzi Kitabevi.,1994.
  11. Cauquelin, Anne. Çağdaş Sanat, Çev. Özlem Avcı. Ankara: Dost Kitabevi, 2016.
  12. Çellek, Tülay ve Sağocak, A. Mehtap. Temel Tasarım Sürecinde Yaratıcılık. İst. Grafik Tasarım Dergisi. 2014.
  13. Çıldır, Zekiye. “Müzelerde Görsel Kültür Çalışmalarının Post Modern Sanat Eğitimi Bağlamında Yapılandırılmasına İlişkin Hazırlanan Eğitim Paketinin Eğitimevlerinde Görevli Uzmanların Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi.” (19 Mart 2015) 09 Ekim 2019. https://kutuphane.gazi.edu.tr/search*tur/?searchtype=X&SORT=A&searcharg=Zekiye+%C3%87%C4%B1ld%C4%B1r
  14. Çüçen, A. Kadir. Bilgi Felsefesi, Bursa: Sentez Yayıncılık., 2017
  15. Dağlı, Şemsettin Ziya. “Atatürk’ün Kültürel Bağlamda Sanata Bakışı ve Modern Türkiye’de Sanatın Olgunlaşması.” (03.06.2015) 09.12.2018. http://www.ulakbilge.com/makale/pdf/1449150080.pdf
  16. Eşen, Atilla Cemal. Resim Sanatı Tarihinde Devrimler ve Karşı Devrimler. İstanbul: Kaynak yay., 2015.
  17. Erinç, M. Sıtkı. Kültür Sanat Kültür. Ankara: Ütopya yay., 2004.
  18. Gürler, Zeynep. “Güncel Sanat Bağlamında Öznel Kimlik Süreçleri”. (4.11.2013). 13.11.2018. http://www.acikarsiv.gazi.edu.tr/File.php?Doc_ID=9658
  19. Güvenç, Bozkurt. Kültürün abc’si. İstanbul: Yapı Kredi yay., 2007.
  20. Groys, Boris. Sanatın Gücü. İstanbul: Hayalperest yay., 2013.
  21. Hançerlioğlu, Orhan. Felsefe Sözlüğü. Remzi Kitabevi, 2006.
  22. Hartmann, Nicolai. Ontolojinin Işığında Bilgi. Çev. Harun Tepe. Ankara: Türkiye Felsefe Kurumu, 2010.
  23. Fischer, Ernst. Sanatın Gerekliliği. Çev. Cevat Çapan, İstanbul: Payel yay., 2010.
  24. İnceoğlu, Metin. Tutum Algı İletişim. Ankara: Siyasal Kitabevi, 2011.
  25. İstanbul Kültür Mirası ve Kültür Ekonomisi Envanteri 2010. İstanbul Kültür ve Sanat Sektörü. (Derl. Deniz Ünsal). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi yay., 2011.
  26. Karoğlu, Hülya ve Şenel, Elif. “Postmodern Dönemde Estetik ve Tüketim Kavramları Açısından Sanat ve Moda Etkileşimi.” http://www.ulakbilge.com/makale/pdf/1490186444.pdf (Ekim 2017). 05.04.2017.
  27. Küçükahmet, Leyla vd. Öğretmenlik Mesleğine Giriş. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım, 2004.
  28. Leppert, Richard. Sanatta Anlamın Görüntüsü. İmgelerin Toplumsal İşlevi. Çev. İsmail Türkmen. İstanbul: Ayrıntı yay., 2002.
  29. May, Rollo. Yaratma Cesareti. Çev. Alper Oysal. İstanbul: Metis yay., 2018.
  30. Ümer, Engin. “Görsel Kültür ve Resim Sanatında İmge”. (20. Temmuz 2017) 10.Mayıs.2018. http://www.idildergisi.com/makale/pdf/1492791812.pdf
  31. Stallabras, Julian. Sanat A.Ş. Çağdaş Sanat ve Bienaller. İstanbul: İletişim Yayınlar, 2016.
  32. McCarthy, E.Doyle. Bilgi Kültürü. İstanbul: Çivi Yazıları Yayınevi, 2002.
  33. Read, Herbert. Sanat ve Toplum. Çev. Elif Kök. İstanbul: Hayalperest Yayınevi, 2018.
  34. Pulaşlı, Hasan. Şirketler Hukuku Temel Esaslar. Adana: Karahan Kitabevi, 2007.
  35. San, İnci. Sanat Eğitimi Kuramları. Ankara: Ütopya Yayınevi, 2000.
  36. Sönmez, Veysel. Eğitim Felsefesi. Ankara: Anı yay., 1994.
  37. Şimşek, Aydın. Sanat ve İktidar Siyasal Tarih Sürecinde Sanat Tarihi ve Sanat Akımları. Ankara: Kanguru yay., 2007.
  38. Turani, Adnan. Dünya Sanat Tarihi. İstanbul: Remzi Kitabevi, 2015.
  39. Williams, Raymond. Kültür. Çev. Ertuğrul Başer. İstanbul: İletişim yay., 1993.
  40. Yardımcı, Sibel. Küreselleşen İstanbul’da Bienal. İstanbul: İletişim yay., 2014.