Vol. 8 No. 54 (2019)

Research Article

Abdülkâdir Merâgî ve Kantemiroğlu’nun Ses Sistemlerinin Karşılaştırılması

Published 2019-02-28

Cilt 8 Sayı 54 kapak

Öz

Bu çalışmada Klasik Türk Musikisi nazariyatının gelişim bilgisini aldığımız musiki kitabı olarak bilinen edvar yazan Abdülkadir Meragi ve Kantemiroğlu’nun ses sistemi olarak verdikleri bilgiler karşılaştırılmıştır. Karşılaştırmalar öncesinde nazariyatçıların müzik kültürü ve ses sistemlerine kadarki olan süreçteki gelişim ve değişim de ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Karşılaştırmalar neticesinde Meragi ve Kantemiroğlu’nun hem yöntemsel hem de nazari olarak farklı yollar izleyerek ses sistemi ortaya koyduları tespit edilmiştir. Ses sistemi açısından ise her ne kadar birbirlerine benzese de sayısal olarak farklı sayıda perde isimleri ortaya koydukları görülmektedir.

Anahtar Kelimeler Klasik Türk Müziği, Müzikoloji, Edvar, Ses Sistemi

Abstract

In this study, the information given by Abdülkadir Meragi and Kantemiroğlu, who wrote edvar, which is known as The Musical Book of Classical Turkish Music theory, were compared as pitch systems. Before the comparisons, the development and change of the process from theorists to music culture and pitch systems were also tried to be introduced. As a result of the comparisons, Meragi and Kantemiroğlu both methodally and theoretically set out different ways of pitch system. In terms of pitch system, although they resemble each other, it is seen that they have introduced a number of different fret names.

Keywords Classical Turkish Music, Musicology, Edvar, Pitch System

PDF (Turkish)

References

  1. Ataman, A., Muhtar. Mûsikî Tarihi. Ankara: Milli Eğitim Basımevi, 1947.
  2. Budak, O., Atilla. Türk Müziğinin Kökeni Gelişimi. Ankara: Phoenix Yayınevi, 2006.
  3. Can, M., Cihat. XV. Yüzyıl Türk Mûsikîsi Nazariyatı (Ses Sistemi). Yayınlanmamış doktora tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi, 2001.
  4. Karabaşoğlu, Cemâl. Abdülkâdir-i Merâgî’nin Makâsidu’l-Elhân Adlı Eseri. Yayınlanmamış doktora tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi, İstanbul, 2010.
  5. Kolukırık, Kubilay. Abdülkâdir Merâgî ve ‘Şerhu’l-Edvâr’ Adlı Eserinin XIV. Yüzyıl Türk Mûsikîsi Nazariyâtındaki Yeri. Yayınlanmamış doktora tezi. Ankara: Ankara Üniversitesi, 2009.
  6. Ögel, Bahaeddin. İslamiyetten Önce Türk Kültür Tarihi. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi, 2003.
  7. Özcan, Nuri. Türk Müziği Tarihi Ders Notları. Basılmamış ders notu.
  8. Özkan, İ., Hakkı. Türk Mûsıkîsi Nazariyatı ve Usûlleri Kudüm Velveleleri, İstanbul: Ötüken Neşriyat, 2003.
  9. Popescu, J., Eugenia. Kantemiroğlu (Dimitrie Cantemir). Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (DİA). İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, XXIV, 2001.
  10. Sezikli, Ubeydullah. Abdülkâdir Merâgî ve Câmiu’l-Elhân’ı, Yayınlanmamış doktora tezi, İstanbul: Marmara Üniversitesi, 2007.
  11. Tura, Yalçın. KANTEMİROĞLU Kitâbu ‘İlmi’l-Mûsikî ‘alâ vechi’l-Hurûfâti Mûsikîyi Harflerle Tesbît ve İcrâ İlminin Kitabı. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2001.
  12. Tura, Yalçın. Horasan Tanburu’nun Perdeleri ve Türk Mûsıkîsi Ses Sistemi. Türk Mûsıkîsinin Mes’eleleri, İstanbul: Pan Yayıncılık, 1988.
  13. Turan, Şerafettin. Türk Kültür Tarihi. Ankara: Bilgi Yayınevi, 2002.
  14. Uçan, Ali. Geçmişten Günümüze-Günümüzden Geleceğe Türk Müzik Kültürü. Ankara: Evrensel Müzikevi, 2000.
  15. Uygun, M., Nuri. Safiyyüddin Abdülmü’min Urmevî ve Kitâbü’l-Edvârı. İstanbul: Kubbealtı Neşriyatı, 1999.