The Nature-Lover Relationship in Kagizmanli Hıfzı’s Poems
Öz
Kağızmanlı Hıfzı’nın Şiirlerinde Tabiat ve Sevgili*
İslam öncesi dönemlerden itibaren Türk şiirinin en çok işlenen konularından olan tabiat ve sevgili, Âşık Tarzı Türk Şiir Geleneğinde de farklı boyutlarda ele alınmıştır. Görüp sevdiği veya hayalinde var olan sevgilinin özelliklerini çeşitli tasvir ve teşbihlerle anlatan halk şairi, gezip gördüğü yerlerin tabiat güzelliklerini de yine kendine has üslubuyla ifade eder. Çoğu zaman halk şairi, sevgili ve tabiat güzelliklerini birbiriyle ilişkilendirerek anlatımını kuvvetlendirir. Bu ilişkilendirmenin en bilineni benzetmedir. En güzel tabiat unsurlarına teşbih ederek sevdiğini tasvir eden ya da hayalindeki kusursuz sevgiliyi betimleyen âşık, bazen de bu tabiat öğelerine, şiirlerinde, sevdiğine selam götürmesi ya da ondan haber getirmesi şeklinde işlevler yükleyebilmektedir.
XX. yüzyılın başlarında yaşayan ve kısa ömrüne onlarca eser sığdıran Kağızmanlı Hıfzı da şiirlerinde sevgili ve tabiat unsurlarına geniş yer veren ve bu kavramları birbiriyle ilişkilendiren bir şairdir. Öncelikle hayatı ve sanatına dair bilgilerin verildiği bu çalışmada, Hıfzı’nın şiirlerinde söz konusu kavramların birbiriyle nasıl ilişkilendirildiği ve bu ilişkilendirmenin hangi boyutlarda ele alındığı tespit edilmeye çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler Kağızmanlı Hıfzı, Tabiat, Sevgili, Âşık Şiiri, Tabiat Unsurları
Abstract
Since the pre-Islamic period, nature and lover which is one of the most processed subjects of Turkish poetry, have been handled in different dimensions in Âşık Style Turkish Poetry Tradition. The folk poet expresses his lover who has seen or existing the symbol of lover in his dream and natural beauty of the places that has seen in his own style. Often the folk poet strengthens his narrative by linking lover and natural beauties with each other. The most known association is the rosary. The poet who portrays the most beautiful nature elements by describing his love or portraying perfect love in his dream, can sometimes install functions to nature items such as sending greetings to her or bringing news from her in his poems.
Kağızmanlı Hıfzı, who lives in the early XX. century and puts several pieces in his short life, is a poet whose poems have a wide range of beloved and natural elements and which relate these concepts to each other. First of all, in this study where information about life and art have given, it has tried to determine how concepts are related to each other in Hıfzı's poems and in which dimensions these associations are handled.
Keywords Kağızmanlı Hıfzı, Nature, Lover, Âşık Poem, Nature Elements