Typographic Language of “UN Coup De DÉS”, “a Throw of the Dice” by Stéphane Mallarmé
Öz
Stéphane Mallarmé’nin “UN Coup de DÉS” (Bir Zar Atımı) Adlı Şiirinin Tipografik Dili
Stéphane Mallarmé, (1842-1898 Fransa) sembolist dönemin ilk akla gelen şairlerinden biridir. Onu döneminin üstünde algılanmasını sağlayan, geleneksel dize anlayışının keskin, tek ve değişmez yapısının karşısına, dizeyi ritim ve hareket ile kavramlaştıracak tipografik denemelerle kurgulamasıdır. Mallarmé’nin şiiri ile başlayan şey’in kendisinin değil, yarattığı etkiyi yansıtmak düşüncesi, doğrudan grafik tasarımın düşünceye biçim kazandırmak görüşüyle örtüşmektedir. Bu nedenle Mallarmé’nin, “Un Coup de Dés”, (Bir Zar Atımı) adlı şiirinde geliştirdiği, yazıya ses veren, sesi harflerle niteleyen, söz ile anlamı birbiriyle çatışmaya sokan deneyselci tavrı, doğrudan grafik tasarımın tipografi tanımlarıyla açıklanabilir. Bu bağlamda, Mallarmé’yi grafik tasarım çerçevesinde incelememizde olanak tanıyan kuramcı Jacques Ranciére okumaları, sanat ve tasarımın ortak düşüncelerini ilişkilendirmemize kılavuzluk edecektir.
Anahtar Kelimeler Tipografi, Stéphane Mallarmé, “Bir Zar Atımı”, Dizge, Espas, Jacques Ranciére, Şiir
Abstract
Stéphane Mallarmé, (1842-1898 France) is one of the most outstanding poets of the symbolist era. In contrast to the prevailing sense of conventional verse which was definite and unvarying, that he would construct the verse through typographic trials conceptualizing verses with rhythm and motion provided him to be distinguished from his contemporaries and to be considered as a poet ahead of his time. What began with Mallarmé’s poems, the idea of reflecting the influence it arouses not the thing in itself, coincides directly with the idea of embodying the opinion in graphic design. Therefore, this experimentalist style which Mallarmé developed in “Un Coup de Dés”, “A Throw of the Dice”, sounding the writing, describing the sound with letters and setting the word against the meaning can be linked directly to the typography definition. Within this context, theorist Jacques Ranciére readings which enable us to analyze Mallarmé as a part of graphic design are going to guide us to associate the common ideas of art and design with each other.
Keywords Stéphane Mallarmé, “A Throw of the Dice”, “Un Coup de Dés”, Verse, Espaz, Jacques Ranciére, Graphic Design, Typography, Poem