Vol. 12 No. 109 (2023)

Research Article

Decadrages Turkish Cinema: The Stylistic Impact of Digital Film Restoration on Cinematic Form in "the Revenge of the Snakes"

Published 2023-10-20

Cilt 12 Sayı 109 kapak

Öz

Dekadraj Türk Sineması: Yılanların Öcü Bağlamında Dijital Film Restorasyonun Sinemada Biçeme Etkisi

Yirminci yüzyılın başlarında halka açık ilk gösterimlerini yapan sinema, toplumsal ve sanatsal açıdan kitleleri en fazla etkileyen sanat biçimi olarak öne çıktı. Sanat eseri ve eğlence aracı olarak işlev gören sinema, diğer sanat dallarından farklı olarak belirli görsel kurallara uymuş ve kitleleri yönlendirmiştir. Sinema, çerçeve oranı gibi belirli fiziksel kısıtlamalara rağmen kendi stilini oluşturmuş ve tarih boyunca bu çerçeve oranı değişmiştir. Türk sinemasında 1.33:1 çerçeve oranı uzun yıllar standart olarak kullanıldı. Ancak televizyonların ve ardından dijital gösterim mecralarının geniş ekran formatlarına uyum sağlamak amacıyla çerçeve oranları da değiştirmesinin ardından bu durum bazı filmlerde görüntü kaybına yol açtı. Bu çalışma, Türk sineması ve yönetmen Metin Erksan'ın Yılanların Öcü filmi özelinde, dijital film restorasyonunun sinema biçemine etkisini incelenmektedir. Çalışmada öncelikle dijital film restorasyonunun teknik yönleri, gerekçeleri ve etik boyutu ele alınmakta ardından, Yılanların Öcü adlı filmin orijinal ve restorasyonlu kopyaları karşılaştırılarak çerçeve oranının kesilmesinin mizansen ve kompozisyon üzerindeki etkisi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yapılan inceleme sonucunda Yılanların Öcü filminde yapılan dijital restorasyon sonucunda çerçeve oranındaki kesintinin filmin anlamına doğrudan etki eden, yönetmenin amaçladığı mizansen ve kompozisyonu tamamen değiştiren bir etkisi olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler Metin Erksan, Dijital Film Restorasyonu, Biçem, Yılanların Öcü, Türk Sineması

Abstract

Cinema, which made its first public screenings in the early twentieth century, came to the fore as the art form that influenced the masses the most in social and artistic terms. Functioning as a work of art and a means of entertainment, cinema, unlike other branches of art, has followed certain visual rules and guided the masses. Despite certain physical constraints such as frame ratio, cinema has created its own style and this frame ratio has changed throughout history. In Turkish cinema, the frame ratio of 1.33:1 was used as the standard for many years. However, after television and then digital screening media changed the frame ratios in order to adapt to widescreen formats, this led to image loss in some films. This study examines the effect of digital film restoration on the cinematic style of Turkish cinema and director Metin Erksan's film The Revenge of the Snakes. The study first discusses the technical aspects, justifications and ethical dimension of digital film restoration, and then compares the original and restored copies of the film The Revenge of the Snakes and tries to reveal the effect of cutting the frame ratio on mise-en-scene and composition. As a result of the examination, it has been determined that the cut in the frame ratio as a result of the digital restoration made in the film The Revenge of the Snakes has an effect that directly affects the meaning of the film and completely changes the mise-en-scene and composition intended by the director.

Keywords Metin Erksan, Digital Film Restoration, Style, Revenge of the Snakes, Turkish Cinema

PDF (Turkish)

References

  1. Abisel, Nilgün. Sinematografi Temel Ögeleri Ders Notları. Ankara Üniversitesi. Ders Notu. 2000
  2. Abisel, Nilgün. Türk Sineması Üzerine Yazılar. Ankara: İmge Kitabevi. 2011
  3. Abisel, Nilgün. Sessiz Sinema. Ankara: De Ki Basım Yayım. 2014
  4. Ankaralıgil, Nazım. "Fotoğraf ve Sinemada Kompozisyon: Altın Oran ve Fibonacci Spirali Bağlamında Spielberg Filmleri Üzerine Görsel Çözümleme". Kayseri Erciyes İletişim Dergisi. 3. (1). 2013
  5. Arnheim, Rudolf. Sanat Olarak Sinema. (Çev. Rabia Ünal). Ankara: Öteki Yayınevi. 2002
  6. Arslanyürek, Semir. Film Yönetimi Atölyesi. İstanbul: h20 Kitap. 2022
  7. Atalar, M. Mert. "Sinematografi Mirasın Korunmasında Dijital Film Restorasyonunun Önemi". Art-e Sanat Dergisi. 16 (31) . 2023
  8. Bazin, Andre. Sinema Nedir (Çev. İbrahim Şener). İstanbul: Hayalperest Yayınevi.2011
  9. Blasko, Edward. The Book of Film Care. Motion Picture and Television Image. Eastman Kodak Company. 1992
  10. Bonitzer, Pascal. Kör Alan ve Dekadrajlar. (Çev. İzzet Yaşar). İstanbul: Metis Yayınları. 2011
  11. Bordwell, David. On the History of Film Sytle. Cambridge: Harvard University Press. 1997
  12. Bordwell, David ve Thompson, Kristin. Film Sanatı. (Çev: Ertan Yılmaz ve Emrah Suat Onat). Ankara: De Ki Yayınevi. 2008
  13. Brown, Blain. Sinematografi Kuram ve Uygulama. İstanbul: Hil Yayınları. 2006
  14. Diler, Kenan. "Sinema ve Biçem İlişkisi Çerçevesinde Emin Alper Sineması". Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Van: Van Yüzüncü Yıl üniversitesi. 2023
  15. Eren, Esra. "Sinema Kültür Mirasının Korunması ve Dijital Teknolojik Gelişmelerin Film Arşivciliğine Etkileri". Yayınlanmamış yüksek lisans tezi İstanbul: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi. 2012
  16. Erkılıç, Hakan. "Dijital Sinema: Yapım Pratiği ve Kuramsal Tartışmalar Üzerine". Dijital Sinema: Kuramdan Tekniğe. (Der. Rıdvan Şentürk). İstanbul: İnsanart. 2016
  17. Erksan, Metin. Atatürk Filmi. İstanbul: Hil Yayınları. 1989
  18. Erksan, Metin. "Metin Erksan'la Konuşma". Sosyal Adalet Haftalık Siyasi Gazete. İstanbul: Vatan Matbaası. 2 Nisan 1963
  19. Erksan, Metin. "Metin Erksan ile Söyleşi". Milliyet Sanat Dergisi. Sayı 167. 1975
  20. Erksan, Metin. "Türkiye’de Entelijansiya Yok - Metin Erksan ile Söyleşi". Ve Sinema. Sayı. 1. 1985
  21. Evren, Burçak. İlk Sinemaskop Filmler.
  22. Film Preservation Guide. San Francisco: National Film Preservation Foundation. 2004
  23. Kayalı, Kurtuluş. Yönetmenler Çerçevesinde Türk Sineması. Ankara: Ayyıldız Yayınları. 1994
  24. Koca, Serhat. Yeni Türk Sinemasında Biçem. Konya: Literatürk Academia Yayınları. 2018
  25. Korkmaz, Asiye. Sinematografik Mirasın Korunması. Yayınlanmamış profesörlük tezi. İstanbul. 2007
  26. Liman, Ali Sait. "Metin Erksan Sinemasında Çevre ve Mekân Estetiği". International Journal of Academic Social Science Studies. Sayı 6 (4) 2013
  27. Mascelli, Joseph V. Sinemanın 5 Temel Öğesi. Ankara: İmge Yayınevi. 2002
  28. Monaco, James. Bir Film Nasıl Okunur? Sinema Dili, Tarihi ve Kuramı. İstanbul: Oğlak Yayınları. 2006
  29. Mükerrem, Zaur. Sinematografi Üzerine Düşünceler. İstanbul: Ayrıntı Yayınları. 2021
  30. Özgüç, Agah. Başlangıcından Bugüne Türk Sinemasında İlk'ler. İstanbul: Yılmaz Yayınları. 1990
  31. Özön, Nijat. Türk Sinemasının Kronolojisi (1895-1966). Ankara: Bilgi Yayınevi.1968
  32. Schubin, Mark. "Searching for the Perpect Aspect Ratio". SMPTE Journal. Cilt 105. Sayı 8. 1996
  33. Şenyücel, Kerime. Sinemayı Sanat Yapanlar. Ankara: TRT Eğitim Dairesi Başkanlığı. 1999
  34. Taş, Vadullah. Metin Erksan Efsanesi.İstanbul: Görsav Görsel Sanatlar Vakfı. 2014
  35. Tosun, A. Fikret. "1990 Sonrası Türk Sinemasında Şiddetin ve Şiddet Estetiğinin Kültürel Kökenleri; Eşkiya Filmi Örneği". Social Mentality and Researcher Thinkers Journal. Sayı 6 (34) 2020
  36. Tunalı, İsmail. Estetik. İstanbul: Remzi Kitabevi. 2011
  37. Zettl, Herbert. Sight Sound Motion Applied Media Aesthetics. Wadsworth Cengage Learning. 2011
  38. Zettl, Herbert. Video Basics. Wadsworth Cengage Learning. 2017
  39. https://www.archives.gov/preservation/holdings-maintenance/film-based#polyester-film
  40. https://www.cumhuriyet.com.tr/bilim-teknoloji/internet-kullanicilari-en-fazla-youtubeda-vakit-geciriyor-1966281#:~:text=ABD%20merkezli%20arama%20motoru%20pazarlama,%2C8%20milyar)%20takip%20ediyor
  41. https://datareportal.com/reports/digital-2023-turkey
  42. https://www.fiafnet.org/pages/Community/Code-Of-Ethics.html
  43. https://www.fiafnet.org/pages/E-Resources/Digital-Statement-part-III.html
  44. https://hollywood-elsewhere.com/buy-boxy-touch-of-evil-while-you-can/
  45. https://www.indiependent.co.uk/fire-destroys-thousands-of-films-at-the-cinemateca-brasileira/
  46. https://www.log.com.tr/netflix-platformu-icin-guncel-abone-sayisi-aciklandi/
  47. https://www.moviecensorship.com/report.php?ID=2507#:~:text=For%20fans%20of%20the%20movie,is%20the%20best%20possible%20version
  48. https://www.scientificamerican.com/article/a-brief-history-of-aspect-ratios-aka-screen-proportions/
  49. http://www.sportsvideo.org/new/wp-content/uploads/2013/10/Searching-for-the-Perfect-Aspect-Ratio.pdf
  50. https://ultrahd.highdefdigest.com/92605/touchofevil4kultrahdbluray.html
  51. https://variety.com/1999/film/news/kodak-develops-film-protection-1117491038/
  52. https://variety.com/2020/digital/news/simpsons-4-by-3-aspect-ratio-disney-plus-1234618818/
  53. https://www.youtube.com/watch?v=s7-aMi4Rr-4 (On the Waterfront - Aspect Ratio Visual Essay. Erişim tarihi: 24.06.2023)
  54. https://www.youtube.com/watch?v=KjW0mbf1Wso&t=212s - (Yılanların Öcü - Eski Türk Filmi Tek Parça Restorasyonlu. Erişim tarihi: 24.08.2023)
  55. https://www.youtube.com/watch?v=Xg2x3LndSVQ (Metin Erksan - Son Söyleşi. Erişim tarihi:20.05.2023)
  56. https://www.youtube.com/watch?v=ZDoLID8feBU&t=32s (Şabanoğlu Şaban Full HD - Erişim tarihi: 26.08.2023)
  57. http://global.sharp/products/lcd_monitor/sharp_lcd/evolution_history/
  58. https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cf/Dr._Kerns_Powers,_SMPTE_derivation_of_16-9_aspect_ratio.svg/2000px-Dr._Kerns_Powers,_SMPTE_derivation_of_16-9_aspect_ratio.svg.png