Fotoğraf ve Kartpostallarda Osmanlı Dinî Mûsıkîsi

Görsel belgeler müzikal mirası tanımada önemli ipuçları vermektedir. Osmanlı’da Mevlevîlik ile ilgili görsel belgelerin en eskisinin minyatür sanatı olduğu söylenebilir. Daha sonrasında resim sanatı etkili olmuş (17-18.yy.), mûsıkîye dair figürler resim sanatının içerisinde yer almıştır. Bir görsel iletişim aracı olan fotoğraf ve kartpostalların ise 19. yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu’nda giderek yaygınlaşması, günümüzde tarih ve kültür mirasımız olan bu devletin gerek kültürel gerekse sosyolojik olarak yansımalarını içermektedir. Kartpostal basımı, yayılması ve üzerlerindeki resim veya fotoğrafların ait oldukları dönemlere dair yapılan araştırmalar son derece kısıtlıdır. Osmanlı’da dinî mûsıkînin kartpostallar aracılığıyla ne şekilde temsil edildiği araştırmanın çıkış noktasını oluşturmuştur. Araştırmada, Osmanlı Dinî mûsıkîsine ait Atatürk Kitaplığı’ndan toplam yirmi dört adet belge elde edilmiştir. Bu belgeler fotoğraf, kartpostal ve isimsiz çalışmalar olarak sınıflandırılmış, her biri ayrı ayrı incelenmiştir. Bazı belgelerin üzerinde basımcı, yayımcı, fotoğraf bilgilerinin yer alması, dönem tespiti açısından kolaylık sağlamıştır. Bu belgelerin 19.yüzyıl ile 20. yüzyılın ilk yarısına ait olduğu görülmektedir.

Visual documents give us important clues in recognizing about our musical heritage. It can be said that the oldest of the visual documents about Mevleviyeh in the Ottoman Empire was miniature art. Later on, the art of painting became influential (17-18th century) and the figures of music were included in the art of painting. The widespread use of photographs and postcards, a means of visual communication in the 19th century Ottoman Empire, includes both cultural and sociological reflections of this state, which is our historical and cultural heritage today. Research on the printing, spreading of the postcards and the periods in which the pictures or photographs belong to them is extremely limited. Therefore, this research is important. The way in which the religious music represented in the Ottoman Empire through postcards was the starting point of the research. In this research, twenty-four documents were obtained from the Atatürk Library belonging to the Ottoman Religious Music. Each documents were classified as photographs, postcards and anonymous works and they were examined separately. The fact that some documents have information about the typographer, publisher and photographer has made it easier for the determination of the period. According to the data, these documents belong to the 19th century and the first half of the 20th century.