Şirketlerin Sanata Etkileri

Bu araştırmada “Şirketlerin sanata etkisinin incelenmesi” amaçlanmıştır. Alt amaçlar; şirketlerin ülkemizde sanata ilgi ve yönelimde etkisinin ne yönde olduğu, sanatsal yaratma sürecinde sanatçıların düşünme biçimlerini nasıl etkilediği, şirketlerin neden kültürel sermaye oluşturdukları, sanat eğitimiyle tüketim kültürüne yön verilip verilemeyeceği, verilebilir ise bu yönlendirmenin nasıl olacağının incelenmesidir. Araştırmada nitel veri toplama tekniğiyle alanyazın taraması ve yarı yapılandırılmış görüşme tekniğinden yararlanılmıştır. On sanatçı -akademisyene yöneltilen 4 (dört) açık uçlu sorunun yanıtları, tema analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Katılımcıların görüşlerine göre; şirketlerin kültürel sermaye oluşturmaları küreselleşme çağında başlıca saygınlık edinme, vergi bağışıklığından yararlanma, kurumsallaşma, reklâm ve maddi kazanç amacıyladır. Sanatçı-akademisyenler çoğunlukla (9/10) şirketlerin vergi indirimi - bağışıklığından yararlanmasını uygun - gerekli bulmaktadır. Ayrıca katılımcılar, sanat eğitimi ile tüketim kültürüne yön verilebileceği görüşündedir. Şirketler küratörleri aracılığıyla sanata - sanatçıya destek verirken kendi tercihlerine uygun biçimde “seçici” davranmakta, sanatçıyı yönlendirmeye çalışmaktadır ve katılımcılar bu uygulamayı onaylamamaktadır. Sanatsal yaratma sürecinde şirketlerin sanatçıların düşünme biçimlerini nasıl etkilediği bağlamında katılımcıların görüşleri çeşitlenmektedir. Sanatçıların düşünme biçimlerini etkilemeden yürütülecek ilişki ve verilecek destek onay görürken; şirketlerin zorlayıcı olamayacağı, geçerli olan sanatın toplum gereksinimi ile örtüşmesi gerektiği görüşleri de dile getirilmiştir. Verilen yanıtlardan çıkan sonuçlara göre; demokratik toplumlarda şirketlerin de açık, saydam olma ve hesap verebilme sorumluluğu ile davranmaları beklenmektedir.

In this article, it’s aimed to examine the effects of companies on art. Sub-objectives; how the effects of the companies in the interest and orientation of art in our country, how they affect the ways of thinking in the process of artistic creation, why companies create cultural capital, whether or not the culture of consumption can be steered by the art education, if could how steering might be. The qualitative data collection technique and the semi-structured interview were used in the study. Four open-ended questions were directed to ten artists - academicians and the answers were evaluated using the theme analysis method. According to the opinions of the participants; creating cultural capital by companies in the era of globalization is for gaining prestige, tax immunity, institutionalization, advertising and material profit. The overwhelming majority of artists - academicians (9/10) consider it suitable - necessary to take advantage of tax immunity or reduction for the companies. In addition, the participants thought that consumption culture could be directed via art education. While the companies support the art - artist through their curators, they act selectively in line with their own preferences and try to direct the artist and the participants do not approve such policy. The views of the participants vary in the context of how the companies influence the way that artists think in the process of artistic creation. While the relationship and support to be carried out without mandating the thinking styles of the artists is approved, the opinions of the companies should be coincident with the art needs of the society. According to the results from the responses, in democratic societies, companies are expected to act with the responsibility of being open, transparent and accountable.