Türk Kumaşlarında Desen Rapor Tekrarları

Türk kumaşları hem desen çeşitliliği hem de yüksek kaliteleri ile seçkin bir grup olmuştur. Bu kumaşların sonsuzluk prensibine dayanan desen sistemleri üstün geometri hesapları ile oluşturulmuştur. Büyük ustalıkla oluşturulmuş desen raporları yan yana, üstü üste ya da alt alta getirildiğinde sürekliliği bozmayacak şekilde birbirlerini tamamlamaktadırlar. Böylelikle desenler kesintisiz şekilde sonsuza dek uzatılabilmektedirler. Bu çalışmanın amacı; Türk kumaşlarında görülen desen tekrar sistemleri ele alınarak diğer çalışmalara rehber olmaktır. Çalışma Osmanlı döneminde yer alan desenli çok katlı kumaşlar ile sınırlandırılmıştır. Araştırmada yazılı kaynaklar ve 261 kumaş örneği taranarak tekrar sistemleri oluşturulmuştur. Kumaş örneklerinin desen rapor şemaları oluşturulmuş ve birim raporları çizilmiştir. Ayrıca incelenen 261 kumaşın envanter numaraları, yüzyılı, bulunduğu yer, cinsi, hammaddesi, boyutu ve kaynaklarını içeren tablo dökümleri hazırlanmıştır. Bu doğrultuda oluşturulan tekrar sistemlerinin kullanıldıkları yüzyıl ve kumaş cinsleri yorumlanmıştır.

Turkish fabrics have become a distinguished group with both pattern variety and high qualities. The pattern systems based on the eternity principle of these fabrics are created with superior geometry calculations. Pattern reports created with great mastery complement each other so that continuity is not compromised when top-down or bottom-bottom is brought. In this way, the patterns can be extended forever without interruption. The purpose of this study is; it is to guide the other works by taking the pattern repetition systems seen in Turkish fabrics. The study was limited to patterned multi-layered fabrics in the Ottoman period. Sources and 261 fabric samples were scanned and re-systems were created. Pattern report drawings of fabric samples were created and unit reports were drawn. In addition, it was prepared table of contents including year, place, genus, raw material, size and sources the inventory numbers of the 261 fabrics examined. In this direction, it was interpreted the century and the types of fabrics used of the repetition systems.