Cilt 6, Sayı 39 (Kış I 2017)

Araştırma Makalesi

Müzik Öğretmeni Adaylarının Geleneksel Türk Müziği Derslerine İlişkin Özyeterlik Algılarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi

Yayımlandı 20.12.2017

Cilt 6 Sayı 39 kapak

Öz

Bu araştırmada, müzik öğretmeni adaylarının Eğitim Fakülteleri Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü, Müzik Eğitimi Anabilim Dalı öğretim programlarında yer alan Geleneksel Türk Müziği (Geleneksel Türk Halk Müziği/Geleneksel Türk Sanat Müziği) derslerine ilişkin özyeterlik algılarını belirlemek amaçlanmıştır. Araştırmanın evreni, Yüksek Öğretim Kurumuna bağlı olan 26 Müzik Eğitimi Anabilim Dalı’nda okuyan öğrencilerden; örneklemi ise, Türkiye’deki 18 Müzik Eğitimi Anabilim Dalı 4. sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Bu araştırma, müzik öğretmeni adaylarının Geleneksel Türk Müziği (GTM) derslerine ilişkin özyeterlik algılarını belirlemeye yönelik nitel bir araştırmadır. Araştırmada, müzik öğretmeni adaylarının GTM derslerine ilişkin özyeterlik algılarını belirleyebilmek amacıyla araştırmacılar tarafından daha önceden geliştirilmiş ve geçerlik ve güvenirliği test edilmiş olan “Geleneksel Türk Müziği Derslerine İlişkin Özyeterlik Algısı Ölçeği”, veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Ölçek, örneklemi oluşturan 18 üniversiteye uygulanarak geri dönüş sağlanan 436 öğrenciden gerekli veriler toplanıp istatistiksel analizler yapılmış ve GTM derslerine yönelik özyeterlik algılarının hangi düzeyde olduğu, çeşitli değişkenlere göre sorgulanarak bunun sonucunda öğrencilerin bu derslere ilişkin profili ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırmada, öğrencilerin GTM ile ilgili derslere yönelik olarak almış oldukları temel müzik bilgileri ile ilgili maddelerde özyeterlik algılarının yüksek olduğu, ancak GTM dersleri ile ilgili gerekli olan bilgilere yönelik maddelerde (makam bilgisi, seyir, usûl v.b.) ise özyeterlik algılarının düşük olduğu; cinsiyet faktörüne göre özyeterlik algılarının erkekler lehine daha yüksek olduğu; düz lise çıkışlı öğrencilerin özyeterlik algılarının AGSL mezunu öğrencilere göre daha yüksek olduğu; GTM derslerine yönelik özyeterlik algılarının üniversite, çalgı grubu, öğrencilerin dinlemeyi tercih ettikleri müzik türü ve ailelerin dinlemeyi tercih ettikleri müzik türü faktörlerine göre farklılık gösterdiği sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler Geleneksel Türk Müziği Dersleri, Müzik Öğretmenliği Programı, Özyeterlik Algısı

Abstract

An Analysis on the Self-Efficacy Perceptions of Music Teacher Candidates Related to the Traditional Turkish Music Courses in Terms of Various Variabilities

In this study, it was aimed to determine the self-efficacy perceptions of the music teacher candidates who continue their education in the Traditional Turkish Music (Traditional Turkish Folk Music / Traditional Turkish Art Music) courses which are included in the curriculum of Music Education Departments and Fine Arts Education Departments of Education Faculties.The universe of the study consists of the students who study in 26 Music Education Department affiliated to Higher Education Institution; the sample is made up of 4th grade students of 18 Music Education Department in Turkey. This study is a qualitative research to determine the self-efficacy perceptions of music teacher candidates regarding Traditional Turkish Music (TTM) lessons. In the study, “Self-Efficacy Perception Scale Related to Traditional Turkish Music Lessons” which was previously developed by researchers and tested for validity and reliability was used as a data collection tool in order to determine the self-efficacy perceptions of music teacher candidates. The scale was applied to 18 universities constituting the sample and the necessary data were collected from the 436 returned students and the statistical analyzes were made. As a result, the students’ profiles was tried to introduce by questioning the level of the self-efficacy perceptions of the TTM classes according to various variables. In the study, it was found that the self-efficacy perceptions were high in the items related to the basic music information related to TTM the students had taken for the lessons, but that the self-efficacy perceptions were low in the items related to the required information (mode knowledge, mode progression, rhythm and so on) related to TTM courses. Considering gender factors, self-efficacy perceptions are higher in men than that of in women; the self-efficacy perceptions of students in the general high school were higher than the students graduated from Anatolian Fine Arts High School graduation. The results indicates that the self-efficacy perceptions of TTM classes differ according to university, instrument group, types of music that students and their parents prefer to listen to.

Keywords Traditional Turkish Music, Music Teaching Programme, Self-efficacy Perception

PDF

Kaynakça

  1. AFACAN, Şenol. (2008). “Müzik Öğretimi Öz Yeterlilik Ölçeği”, Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), Cilt 9, Sayı 1, (1-11).
  2. AKBULUT, Efe. (2006). “Müzik Öğretmeni Adaylarının Mesleklerine İlişkin Özyeterlik İnançları”, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt: III, Sayı: II, 24- 33.
  3. ARSEVEN, Ali Doğan. (2001). Alan Araştırma Yöntemi İlkeler Teknikler Örnekler. Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.
  4. ÇELENK, Koray ve ŞEN, Yavuz. (2016). “Müzik Öğretmenliği Programı İçin Geleneksel Türk Müziği Derslerine İlişkin Özyeterlik Algısı Ölçeği Geliştirme Çalışması”. İdil Sanat ve Dil Dergisi, Cilt 6, Sayı 28, s. 131-150.
  5. ÇEVİK, Deniz Beste. (2011). “Sınıf Öğretmeni Adaylarının Müzik Öğretimi Özyeterlik Düzeylerinin İncelenmesi”, Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 12, Sayı 1, s. 145-168.
  6. EKİNCİ, Hatice. (2013). “Öğretmen Adaylarının Özyeterlik Algıları: Müzik, Resim ve Beden Eğitimi”, Turkish Studies, Volume 8/3, p. 189-196.
  7. GÜN, Elmas ve YILDIZ, Gökay. (2014). “Müzik Öğretmeni Adaylarına Yönelik Piyano Performansı Özyeterlik Ölçeğinin Geliştirilmesi”, Turkish Studies, Volume 9/5, p. 1053- 1065.
  8. KAĞITÇIBAŞI, Çiğdem. (2004). Yeni İnsan ve İnsanlar. 10. Basım. İstanbul: Evrim Yayınevi.
  9. KARASAR, Niyazi. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar- İlkeler- Teknikler. Ankara: Nobel Yayıncılık.
  10. KAYA, Zeynep. (2016). “Müzik Eğitimi Anabilim Dalı Öğrencilerinin Koro Dersine Yönelik Tutum, Özyeterlik Algısı ve Akademik Başarılarının İncelenmesi”, Current Research in Education, Cilt:2, Sayı:1, s. 1-16.
  11. MİLLİ, Makbule Selin. (2015). “Müzik Öğretmeni Adaylarının Genel Özyeterlik ve Müzik Yeteneğine Yönelik Özyeterlik Algılarının İncelenmesi”, The Journal of Academic Social Science Studies “JASSS”, Number: 4, p. 417-431.
  12. MORGAN, Clifford T. (2000). Psikolojiye Giriş. 14. Baskı. Çev. Hüsnü Arıcı ve Orhan Aydın. Ankara: Meteksan A. Ş.
  13. OTACIOĞLU, Sena Gürşen. (2008). “Müzik Öğretmenliği Okul Deneyimi I Uygulamalarına Katılan Öğretmen Adaylarının Öz Etkililik-Yeterlilik Düzeylerinin İncelenmesi”, Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 32, No 1, s. 163-170.
  14. ÖZMENTEŞ, Gökmen. (2014). “Mesleki Müzik Eğitimi Alan Öğrencilerin Müzik Özyeterlikleri, Benlik Saygıları ve Bireysel Özellikleri Arasındaki İlişkiler”, Eğitim ve Bilim Dergisi, Cilt 39, Sayı 171.
  15. ÖZMENTEŞ, Sabahat. (2011). “Müzik Öğretimine Yönelik Özyeterlik Ölçeğinin Geliştirilmesi”, Journal of Educatıonal and Instructıonal Studıes in The “World, Dünya’daki Eğitim ve Öğretim Çalışmaları Dergisi”, Volume 1, Issue 1, Article 5, Isnn: 2146-7463.
  16. PİJİ KÜÇÜK, Duygu. (2011a). “Müzik Öğretmeni Adaylarının Müzik Yeteneğine İlişkin Özyeterlik Algıları Özel Yetenek Sınavı Başarıları ve Akademik Başarıları Arasındaki İlişki”, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, Sayı 34, s. 171-181.
  17. PİJİ KÜÇÜK, Duygu. (2011b). “Müzik Etkinliklerine Katılan ve Katılmayan Çocuklarda Benlik Saygısı ve Müzik Yeteneğine Yönelik Özyeterlik Algısının İncelenmesi”, İlköğretim Online, Cilt 10, s. 512-522.
  18. PİJİ KÜÇÜK, Duygu. (2015). “Müzik Öğretmenliği Öğrencilerinin Piyano Eşlik Alanındaki Özyeterlik Algıları”. The Journal of Academic Social Science, s. 220-236.
  19. PİJİ, Duygu. (2007). “Müzik Öğretmeni Adaylarına Yönelik Piyano İle Eşlik Alanında Yeterlik Algısı Ölçeği'nin Geliştirilmesi”, Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, Cilt 26, s. 111-132.
  20. SAKALLI, Nuray. (2001). Sosyal Etkiler. Ankara: İmge Kitabevi.
  21. ŞEKER, Sadullah Serkan ve BİLEN, Sermin. (2010). “9 – 11 Yaş Grubu Çocuklarda Orff Schulwerk Destekli Keman Eğitiminin Keman Çalmaya Yönelik Özyeterlik Algıları Üzerindeki Etkisi”, Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi (BAED), Cilt 1, Sayı 2, s. 112-124.
  22. ŞEN, Ülkü Sevim. (2014). "Müzik Öğretmeni Adaylarının Müzik Estetiğine İlişkin Algıları". İdil Sanat ve Dil Dergisi, Cilt 3, Sayı 13, s. 1-24.
  23. ŞEN, Yavuz. (2011). Müzik Öğretmenliği Öğrencilerinin “Geleneksel Türk Müziği Dersleri”ne İlişkin Tutumlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
  24. TOPOĞLU, Onur. (2014). “Sınıf Öğretmeni Adaylarının Müzik Öğretimine Yönelik Özyeterlik İnançlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi”, International Journal of Human Sciences, Cilt 11, Sayı 2, s. 730-743.
  25. TUNÇ, Turgay ve BULUT, Ferit. (2016). “Müzik Öğretmeni Adaylarının Müzik Öğretimine Yönelik Özyeterlik İnançlarının İncelenmesi”, Journal of Research in Education and Teaching, Cilt 5, Sayı 3, ISSN:2146-9199.
  26. ÜSTÜN, Ahmet ve TEKİN, Seher. (2009). “Amasya Eğitim Fakültesindeki Öğretmen Adaylarının Özyeterlik İnançlarının Çeşitli Değişkenler Açısından Karşılaştırılması”, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 9, Sayı 1, s. 35-47.
  27. YAĞCI, Ufuk ve AKSOY, Veysel. (2015). “Müzik Öğretmeni Adaylarının Akademik Özyeterlikleriyle Öğretmenlik Özyeterlikleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Sayı 33, s. 89–104.
  28. YOKUŞ, Tuba ve YÜRÜDÜR, Figen Esin. (2015). “Müzik Öğretmeni Adaylarının Üstbilişsel Farkındalık ve Özyeterlik Düzeyleri Arasındaki İlişki”, Turkish Journal of Arts and Social Sciences, Volume 1, s. 22-34.
  29. YOKUŞ, Tuba. (2014). “Müzik Öğretmeni Adaylarının Eğitme Öğretme Özyeterlikleri Açısından Değerlendirilmesi”, Sanat Eğitimi Dergisi, Cilt 2, Sayı 2, DOI:10.7816/sed-02-02-03.
  30. Müzik Öğretmenliği Müfredatı. (t.y.).http://www.yok.gov.tr/documents/10279/49665/muzik_ogretmenligi.pdf/831bd1ff-e3cb-4d2e-bbf8-cf80f6d0e209. Erişim Tarihi: 15/09/2017.
  31. Haftalık Ders Çizelgeleri. (t.y.). http://ttkb.meb.gov.tr/www/haftalik-ders-cizelgeleri/kategori/7. Erişim Tarihi: 02/10/2017.