İletişimsel Açıdan Sanatçı Algısında Aufhebung Çözümlemeleri
Öz
Felsefesinde evren, doğa ve insan varlığını bir arada ele alması nedeniyle sistematik düşüncenin önemli bir ismi olarak görülen ve felsefe tarihinin en zor anlaşılır filozoflarından biri olarak değerlendirilen Georg Wilhelm Friedrich Hegel, diyalektiğin gelişimine sunduğu katkılar bakımından, çağdaş diyalektiğin kaynağı olarak adlandırılmaktadır. Felsefe tarihi içerisinde birçok düşünür tarafından ele alınan ve farklı anlamlarda kullanılan diyalektiğin, Hegel felsefesinde kullanımı hem düşüncenin hem de varlığın gelişim biçimini gösteren bir yapı olması ve Hegel felsefesini şekillendiren bir yöntem olarak konulmuş olması bakımından Hegel düşüncesiyle bütünleşen bir kavram olduğu gözlenmektedir. Bundan ötürü, Hegel felsefesi ve diyalektik, eşdeğer bir anlama sahip olarak görülmektedir. Bu doğrultuda, çalışmada iki temel problem üzerinde durulmuştur. Hegel’in aufhebung kavramı ve sanatçı algısında aufheben eylemi incelenmiş ve örnekleme alınan sanatçıların çalışmaları ile ilişkilendirilmiştir. Araştırmanın modelinde betimsel araştırma, yönteminde nitel araştırma desenlerinden yorumlama kullanılmıştır. Verilerin toplanmasında amaçlı tarama yapılıp, verilerin çözümlenmesinde fikir betimleme, örneklem seçiminde ise amaçlı örnekleme yöntemlerinden benzeşik örnekleme kullanılmıştır. Çalışmanın evreni Leonid Tishkov ve Almagul Menlibayeva’nın çalışmaları ile sınırlandırılmıştır. Resimlerin analizlerinde ise Leonid Tishkov ve Almagul Menlibayeva’nın çalışmalarında Aufhebung kavramı çözümlemeye gidilmiştir.
Anahtar Kelimeler Hegel, Sanatçı algısı, Aufhebung, Leonid Tishkov, Almagul Menlibayeva
Abstract
Aufhebung Analysis in Perception of Artist in Terms of Communication
In the philosophy of the universe, nature, and is seen as an important name in the systematic thought due to address the human presence in one philosophy and history's most obscure philosopher, one evaluated as Georg Wilhelm Friedrich Hegel in terms contributions offered by the dialectic of development, is named as the source of modern dialectics. Acknowledged as the most obscure philosopher and an important name in systematic thought due to his addressing the nature and human presence in his philosophy, Georg Wilhelm Friedrich Hegel is named as the source of modern dialectical due to the contributions he offered to the development of dialectic. Addressed by many thinkers within the history of philosophy and used under different meanings, use of dialectics in Hegel’s philosophy suggests a concept integrating with Hegel thought both in terms of showing the development form of thought and presence and a method shaping Hegel’s philosophy. Thus, Hegel philosophy and dialectic are regarded as having an equivalent meaning. In this regard, the study has focused on two main problems. Hegel's Aufhebung concept and aufhebung action in the perception of artists were examined and has been associated with the sampled works of the artists. Descriptive research as the model of the study and qualitative research design in the method were used. Intentional scanning in the collection of the data, description of the idea in the analysis of the data, the analog sampling, one of intentional sampling methods, was used for the sampling. The cosmos of the study is limited with Leonid Tishkov and Almagul Menlibayeva. In analyzes of the paintings, concept of aufhebung in Leonid Tishkov and Almagul Menlibayeva’s works was utilized.
Keywords Hegel, Artist perception, Aufhebung, Leonid Tishkov, Almagul Menlibayev
Kaynakça
- Başağaç, F. (2013). F.W.G. Hegel’in Efendi-Köle Diyalektiğinin J.P. Sartre Felsefesine Yansıması: Ben ve Başka Benler Sorunsalı, Mersin Üniv. Sosyal Bilimler Ens. Yüksek Lisans Tezi, Mersin.
- Karaböcek, C. (2008). “Hegel Felsefesinde Tek Geçerli Felsefi Yöntem: Betimleme”, Felsefelogos Dergisi, No:1 – 2, Sayı: 35 – 36, Eylül.
- CatalogueNote, http://www.sothebys.com/en/auctions/ecatalogue/2014/at-the-crossroads-2-l14009/lot.48.html
- Dursun, Y.(2012). Hegel’de Bir ve Çok Kavramları Üzerine, Kaygı Dergisi. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi.
- Ege, Ragıp, (2005). “Jacques Derrida’nın Hegel’in “Aufhebung” (Ortadan Kaldırma) Kavramını Soruşturması Üzerine”, Kaygı Dergisi, Sayı: 4, , ss.116-125.
- Ege, Ragıp,(2006), “Diyalektik”, Felsefe Ansiklopedisi Cilt: 4, Ed.: Ahmet Cevizci, İstanbul, Paradigma Yayınları, ss. 576-604.
- Gökberk, Macit,(2003). Felsefe Tarihi, İstanbul, Remzi Kitabevi.
- Hançerlioğlu, O. (1970). Düşünce Tarihi. İstanbul: Remzi Kitabevi.
- Hegel G. W. Friedrich. (1969). Science of Logic. (Çev. A. V. Miller), New York: HumanitiesPress.
- Hegel, (2004). Mantık Bilimi “Felsefi Bilimler Ansiklopedisi 1”, Çev. Aziz Yardımlı, İstanbul, İdea Yayınevi.
- Hegel, F. (2011). Seçme Parçalar, H. Demirhan (Çev.), Ankara: Onur Yayınları.
- Hilav, S. (1997). Diyalektik Düşüncenin Tarihi, İstanbul: Sosyal Yayınları.
- Hyppolite, Jean (2010). Marx ve Hegel Üzerine Çalışmalar, Çev. Doğan Barış Kılınç, Ankara, Doğu Batı Yayınları.
- Inwood, M. (1992). A Hegeldictionary. Oxford: Blackwell Publishers.
- Kangal, Kaan (2014). Felsefede ve Fizyolojide Camera Obscura 19. Yüzyıl Alman Düşünce Dünyasına Dair Bir İnceleme, Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, Bahar, sayı:17, s. 141-69.
- Kojève, (2000), Hegel Felsefesine Giriş, (Çev. Selahattin Hilav), Y.K.Y., İstanbul.
- Kongar, E. (1972). Toplumsal Değişme, Ankara: Bilgi Yayınevi.
- Küçükalp, K. (2008) Batı Metafiziğinin Dekonstrüksiyonu: Heidegger ve Derrida, İstanbul : Sentez Yayınları.
- Küçükalp, D. (2010). Efendi-Köle Ahlâkı vs. Efendi Köle Diyalektiği, Uludağ Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt XXIX, Sayı 1, s. 53-63.
- Marcuse, H. (1974). Dialektik Materyalizm, Devlet ve Faşizm, Çev: M. Sencer, Erk Yayınları.
- Marcuse, H. (1987). Hegel's Ontology and the Theory of Historicity, translated by Seyla Benhabib, The MIT Press, Cambridge, Massachusetts, London, England.
- Özçınar, Ş. (2007). Kendinin-Bilinci ve Öteki Diyalektiği: Hegel Felsefesinde Bilincin Dolayımı ve Nesnelleşmesi, Ankara Üniv. Sosyal Bilimler Ens., Doktora Tezi, Ankara.
- Özdemir, A. (2015). Diyalektik Kavramının Tarihi Değişimi ve Günümüzde Diyalektik Mantık, Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Ens., Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
- Palm, R. (2009). Hegel’sConcept of Sublation, A Critical Interpretation, Katholieke Universiteit Leuven Institute of Philosophy.
- Priska C. Juschka Fine Art (2010) http://artdaily.com/news/37314/Video-and-Photography-by-Almagul-Menlibayeva-at-Priska-C--Juschka-Fine-Art#.VrtBHxh94dV.
- Radnik, B. Hegel on the Double Movement of Aufhebung, Continental Thought&Theory,http://www.academia.edu/24818581/Hegel_on_the_Double_Movement_of_Aufhebung.
- Rosenthal, M. Ve Yudin P. (1975). Materyalist Felsefe Sözlüğü, Çev. Aziz Çalışlar, 2. Basım, İstanbul: Sosyal Yayınlar.
- Russell, B. (1970). Batı Felsefesi Tarihi, Çev. Muammer Sencer, İstanbul: Kitaş Yayınları.
- Stace W. T., (1976). Hegel Üstüne, çev.Murat Belge, İstanbul, Birikim Yayınları.
- Şenyurt, E.Y. (2014). Hegel ve Derrida Tartışması: Gerçek Bütün mü?, ETHOS: Felsefe ve Toplumsal Bilimlerde Diyaloglar, Ocak/January 2014, 7(1), 108-124, http://www.ethosfelsefe.com/ethosdiyaloglar/mydocs/Ysm-HegelDerrida%20Ethos%2014.pdf,Erişim: 12.05.2016.
- Thilly, F. (2002). Felsefenin Öyküsü, Çağdaş Felsefe, çev. İbrahim Şener, İstanbul, 2. Basım.
- Tishkov, Leonid (2009) http://leonid-tishkov.blogspot.com.tr/2009/01/private-moon-poems.html
- Tokatlı, A. (1983). Çağdaş Diyalektiğin Kaynağı Hegel, İstanbul, Yazko.
- Yalvaç, F. (2008). Hegel’in Uluslararası İlişkiler Kuramı: Dünya Tini, Devlet ve Savaş, 1. Baskı, Ankara: Phoenix Yayınevi.
- Krahn, R. (2014). The Sublation of Dialectics: Hegel and the Logic of Aufhebung, University of Guelph, https://atrium.lib.uoguelph.ca/xmlui/bitstream/handle/10214/8222/Krahn_Ryan_201407_PhD.pdf?sequence=3.
- Salazar, L. (2010). Advocating T’shuvah1: The Influence of Hegel in Leo Strauss’ Lectures on the Relation of Progress and Return, http://www2.fiu.edu/~filosof/Site/Current_Issue_files/5%20Luis%20Salazar.pdf.