Cilt 5, Sayı 22 (Bahar II 2016)

Araştırma Makalesi

Bernard Mandeville’in Arıların Masalı Adlı Eseri Hakkında Bir İnceleme

Yayımlandı 28.04.2016

Cilt 5 Sayı 22 kapak

Öz

Bernard Mandeville, özellikle etik ve ekonomi alanlarındaki çalışmalarıyla ünlenmiş Hollandalı bir düşünürdür. En önemli eseri, manzum şeklinde yazdığı “Arıların Masalı; Bireysel Kötülükler Toplumsal Menfaatleri yaratır” adlı eseridir. Mandeville bu eserinde, her insanın bencil olduğunu ve bunun aslında hem doğal hem de erdemli bir şey olduğunu iddia eder. Ona göre dürüstlük veya iyilik gibi nitelikler toplumu ileriye götürmek yerine geriletirler. Toplumun en küçük yerinde bile görülen kötülükler, bütünün adeta cennet içerisinde yaşamasını sağlarlar. Bunun en büyük göstergesi herkesin açgözlü bir şekilde yaşadığı toplumlarda görülen refah ve mutluluktur. Avukatlardan doktorlara, berberlerden din adamlarına herkes bencil bir şekilde kendilerini düşündükleri için toplumda inanılmaz bir bolluk yaşanmaktadır. Buna göre başkalarını düşünerek yapılan eylemlerin sonucunda içinde yaşanılmaz bir toplum oluşur. Bunun en büyük nedeni de kişinin bencil eylemlerinin peşinden koşmasının kendiliğinden bir düzeni oluşturmasıdır. Bu kendiliğinden oluşan düzen fikri ile Mandeville, özellikle Adam Smith’i etkileyerek onun “homo economicus” insan tipine bir anlamda zemin hazırlamıştır.

Anahtar Kelimeler Mandeville, bencillik, kötülük, kendiliğinden düzen

Abstract

A Research Regarding the Importance of Bernard Mandeville’s Article: The Fable of Bees

Bernard Mandeville is a Dutch thinker, known especially for his own works on ethics and economics. His magnum opus is ‘The Fable of the Bees or Private Vices, Publick Benefits”. In this work, Mandeville argues that all people actually are selfish and this selfishness is both natural and virtuous. In accordance with Mandeville, qualities like kindness and honesty, instead of contributing the improvement of the society, it regrets the progress. Vices appeared even in the smallest part of a society, allow almost all to live in the paradise. The most obvious indicator of this is the prosperty and happiness of the societies in which all people are selfish. Because of everyone from lawyers to doctors and from barbers to clerics are thinking themselves in a selfish manner, an unbelievable prosperity is being appeared in the society. Accordingly, behaving that are benevolent to give rise to a society in which life is impossible. The most obvious reason for that is the pursuing of selfish purposes of oneself creates a sponteneous order. With this concept of spontaneous order Mandeville has influenced Adam Smith and given him a ground for his ‘homo economicus’.

Keywords Mandeville, selfishness, vice, spontaneous order

PDF

Kaynakça

  1. Arat, Necla. Etik ve Estetik Değerler. İstanbul: Say Yayınları, 2006.
  2. Barry, Norman. Piyasa Ahlâk, Din ve Devlet. Çev: Mustafa Erdoğan. Liberal Düşünce 4 (1996): 22-35.
  3. Bick, Alexander.. Bernard Mandeville and The Economy of the Dutch. Erasmus Journal for Philosophy and Economics, Volume 1 (2008): 87-106.
  4. Dekker, Rudolf. Private Vices, Public Virtues Revisited. History of Europeon Ideas 14 (1992): 481-498.
  5. Hamowy, Ronald. The Encyclopedia of Libertarianism. USA: SAGE Publishing, 2008.
  6. Hastings, James. Encyclopedia of Religion and Ethics. NewYork: Charles Scribner’s Sons, 1919.
  7. Hobbes, Thomas. Leviathan. Çev: Semih Lim, İstanbul: Yapı Kredi Kültür Yayınları, 2005.
  8. Kaye, Frederik. Benjamin. The Fable of the Bees or Private Vices, Publick Benefits, with a Commentary Critical, Historical, and Explanatory, Indianapolis: Liberty Fund, 1998.
  9. Klever, Wim. Bernard Mandeville and His Spinozistic Appraisal of Vices. Foglio Spinozi, vol.20, 02.01.2016, http://www.fogliospinoziano.it/Mandeville.PDF
  10. Mandeville, Bernard. The Fable of the Bees or Private Vices, Publick Benefits, Vol. 1-2, Indianapolis: Liberty Fund, 1998.
  11. Minowitz, Peter. Profits, Priests, and Princes: Adam Smith’s Emancipation of Economics From Politics and Religion, California: Stanford University Press, 1993.
  12. Nadeau, Robert. Spontaneous Order. John B. Davis(Ed.), Handbook of Economic Methodology, (477-484), USA: Edward Elgar, 1998.
  13. Özel, Hüseyin. Liberalizmin Ütopyacı Tasarımı. C.Ü. Sosyal Bilimler Dergisi, 26. (2002), 101- 123.
  14. Rand, Ayn. The Virtue Of Selfishness. New York: Signet, 1963.
  15. Rand, Ayn. Kapitalizm, Bilinmeyen İdeal. Çev: Nejdet Kandemir, İstanbul: Plato Film Yayınları, 2004.
  16. Rand, Ayn. Atlas Silkindi. Çev: Belkıs Dişbudak. İstanbul: Plato Film Yayınları, 2006.
  17. Rand, Ayn. Ego. Çev: Şerif Yıldız. İstanbul: Plato Film Yayınları, 2011.
  18. Smith, Adam. Milletlerin Zenginliği. Çev: Haldun Derin. İstanbul: İş Bankası Kültür Yayınları, 2006.
  19. Tolonen, Mikko. Self-Love and Self-Liking in the Moral and Political Philosophy of Bernard Mandeville and David Hume. Helsinki: Hansaprint, 2009.
  20. Yayla, Atilla. Liberal Bakışlar, Ankara: Liberte Yayıncılık, 2000.