Anadolu Selçuklu Dönemi Ahşap Minberlerinde Görülen Geometrik Bezemelerin Giysi Tasarımlarına Aktarılması

Anadolu Selçuklu dönemi süsleme sanatları, farklı dillerin ve kültürlerin bir araya gelmesiyle ortaya çıkmıştır. Bu dönemde süslemelerin taş, çini, dokuma, metal, ahşap gibi farklı malzemelere, geometrik, bitkisel, figürlü ve yazılı bezeme türlerinde yansıdığı görülmektedir. Bu malzeme ve bezeme türleri içerisinde, geometrik bezemelerin Türk İslam sanatları açısından oldukça önemli bir yere sahip olduğu dikkat çekmektedir. Bu araştırmanın amacı; Anadolu Selçuklu dönemindeki geometrik bezemeleri tanıtmak, ahşap minberlerde görülen geometrik bezemeleri belirleyerek, bu bezemeleri kadın üst giyimlerine aktarmaktır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Kavramsal çerçeve için literatür taraması yapılmış, bir sonraki süreçte Anadolu Selçuklu dönemindeki ahşap minberlerde görülen geometrik bezemelerden yola çıkılarak Adobe Illüstratör programında desen tasarımları oluşturulmuş, ortaya çıkan desenler ilk bahar-yaz sezonu için oluşturulan kadın üst beden giysi koleksiyonuna yansıtılmıştır.

The decorative arts of the Anatolian Seljuk period emerged from a synthesis of diverse cultural influences. During this era, ornamentation was applied to various media—including stone, tile, textiles, metal, and wood—manifesting in geometric, floral, figurative, and calligraphic forms. Among these, geometric ornamentation occupies a paramount position within Turkish-Islamic art. This research aims to analyze the geometric patterns found on Anatolian Seljuk wooden minbars (pulpits) and to adapt these motifs into contemporary women's outerwear. Adopting a qualitative research approach, the study first established a conceptual framework through an extensive literature review. Subsequently, vector pattern designs were generated using Adobe Illustrator software based on the geometric motifs identified on the wooden minbars. Finally, these digitized patterns were integrated into a women's outerwear collection designed for the spring-summer season.