FEMİNİST SANATTA BİR ÖTEKİ OLARAK YENİ ORYANTALİZM
Öz
Bu çalışmada, Doğu'nun Batı merkezli söylemlerle tanımlanması ve Batı tarafından inşa edilmesi; Doğu'nun dili, tarihi, sosyolojisi ve coğrafyasının Batı tarafından tanımlanırken aynı zamanda ötekileştirilmesi, Oryantalizm tanımı üzerinden ele alınmıştır. Avrupa merkezli tanımlanan Oryantalizmde; Doğu'nun mistik bir havayla egzotik yerlere sahip olan, masalsı tarafının yanı sıra, barbar, eğitimsiz, kendi kendini temsil edemeyen insanların oluşturduğu bir coğrafya söz konusudur. Doğu ülkeleri örtük bir şekilde ötekileştirilirken aynı zamanda batılı bakış açısıyla tanımı yapılır. Yeni Oryantalizm başlığındaki ötekileştirme kavramı ise, eril söylemde kadının ötekileştirmesiyle benzerlik gösterir. Batı tarafından tanımı yapılan ve aynı zamanda Doğu tarafından da kabullenilen Yeni Oryantalizmde, kadın imgesinin harem, hamam gibi mekânlarda temsili günümüz sanatında da yapılmaktadır. Feminist sanat içerisinde yer alan birçok sanatçı, bu yeni oryantalizmin eril fantezilerine bir eleştiri niteliğinde cevap vermişlerdir. Sanatçı Canan beden politikaları üzerine feminist yaklaşımlarıyla, mahremiyetin öne sürülmesini yapıtlarında eleştirel bir şekilde yaklaşırken, Gülsün Karamustafa “Oryantal Fantaziler için Pekiştirme Serileri”nde kadınların temsil ediliş problemleri üzerinde durmuştur.\nAnahtar Kelimeler: Feminizm, oryantalizm, sanat, yeni oryantalizm \n
Abstract
NEW ORIENTALISM AS AN OTHER IN FEMINIST ART
In this study, the definition and construction of the East by Western-centred discourses and the marginalisation of the East's language, history, sociology and geography while being defined by the West are discussed through the definition of Orientalism. In Orientalism, which is defined in a European-centred way, there is a geography formed by barbaric, uneducated, unrepresentative people, as well as the fairy-tale side of the East, which has exotic places with a mystical air. While the Eastern countries are implicitly otherised, they are also defined from a western perspective. The concept of othering in the title of New Orientalism is similar to the othering of women in masculine discourse. In New Orientalism, which is defined by the West and accepted by the East at the same time, the representation of the female image in places such as harem and hammam is also made in contemporary art. Many artists in feminist art have responded to the masculine fantasies of this new orientalism as a criticism. While artist Canan, with her feminist approaches on body politics, critically approached the assertion of privacy in her works, Gülsün Karamustafa focused on the problems of representation of women in her ‘Reinforcement Series for Oriental Fantasies’.\nKeywords: Feminism, orientalism, art, new orientalism