Cilt 13, Sayı 115 (Kasım 2024)

Araştırma Makalesi

Siyah Madonnaların Kökeni ve Modern Resim ve Heykel Sanatlarına Olan Yansımaları

Yayımlandı 30.11.2024

Cilt 13 Sayı 115 kapak

Öz

Siyah Meryem, 12’nci ve 15’inci yüzyıl Hristiyan Ortaçağ Avrupa’sında bilhassa koyu tenli olarak tasvir edilen Meryem’in, tüm resim ve heykellerine verilen genel addır. Hristiyan dünyasında Tanrı ile insan arasında şefaatçi olarak tasavvur edilen ve mucizeler yarattığına inanılan Meryem Ana’nın bu özel tasvirleri, çeşitli katedral, kilise ve manastırlarda yerini aldığı söz konusu yüzyıllarda kutsal bir simgeye dönüşmüştür. Bu makalenin amacı, insanoğlunun kollektif bilinçaltına ilk evrensel dişil prototipi olarak kazınan Toprak-Ana’nın ve onun tarihsel süreç içerisinde pek çok kez düşüme uğramasıyla oluşmuş Ana- Tanrıçaların, Siyah Madonnalarla ilişkisini irdelemek ve bu koyu tenli Madonnaların, Ortaçağ’da yeniden reenkarne olduğuna inanılan Ana-Tanrıça figürünün Hristiyan bir versiyonu olup olmadıkları hakkında çeşitli görüşleri ortaya koymaktır. Ayrıca kutsallığı remz eden çeşitli sembolik unsurların demistifikasyona ve desüblimasyona uğrayabildiği günümüz sanat anlayışında Siyah Madonnalar, modern dönemde özgün bir pragmatik sanat dili kullanan ve özel kodlara işaret eden ressam ve heykeltıraşların tasvirlerinde son derece öznel simgelere dönüşmüştür. Dolayısıyla bu makalede, 19. yüzyıldan günümüze kadar hem biçim hem de içerik yönünden dramatik dönüşümlere uğrayan Siyah Madonna tasvirlerinin sanatçıları ve onların en göze çarpan eserleri üzerinde durulacaktır.

Anahtar Kelimeler Mit, Ana-Tanrıça, Meryem-Ana, Siyah Madonna

Abstract

The Origin of the Black Madonnas and Their Reflections on Modern Painting and Sculpture

Black Mary is the general name given to all paintings and sculptures of Mary, who was depicted as having dark skin, especially in Christian Medieval Europe of the 12th and 15th centuries. These special depictions of the Virgin Mary, who was conceived as an intercessor between God and man in the Christian world and believed to work miracles, turned into a "sacred" symbol in the centuries in question, where she took her place in various cathedrals, churches and monasteries. The aim of this article is to examine the relationship between the Earthmother, who was engraved in the collective subconscious of human beings as the first "universal feminine" prototype, and the mother-goddesses, who were formed by dreaming her many times throughout the historical process, and the Black Madonnas, and to examine the reincarnation of these dark-skinned Madonnas in the Middle Ages. The aim is to reveal various opinions about whether they are a Christian version of the mother-goddess figure believed to be. In addition, in today's understanding of art, where various symbolic elements that represent holiness can undergo demystification and desublimation, Black Madonnas have turned into extremely "subjective" symbols in the depictions of painters and sculptors who use an "original" pragmatic art language and point to "special" codes in the modern period. Therefore, this article will focus on the artists of the Black Madonna depictions and their most prominent works, which have undergone dramatic transformations in terms of both form and content from the 19th century to the present.

Keywords Myth, Mother-Goddess, Virgin Mary, Black Madonna

PDF

Kaynakça

  1. Blavatsky, H. P. “Gizli Öğreti” 1. Cilt: Bilim, Din ve Felsefenin Sentezi, Mitra Yayınları, 2017.
  2. Begg, Ean. “The Cult of the Black Virgin”, Published by Chiron Publications NV, ABD, 2015
  3. Eliade, Mircea. “Mitlerin Özellikleri”, Alfa Basım Yayım Dağıtım San. ve Ltd. Şti. 2021.
  4. Levi-Strauss, Claude. “Mit ve Anlam”, İthaki Yayınları, 2013.
  5. Vollert C. O., Jelly F. M., “Mary and The Church”, New Catholic Encyclopedia, Second Edition (Farmington Hills: Thomson Gale 9/255) 2003.
  6. Weigall A. Pavlus, “Hristiyanlığına Dair Bilimsel Bir Eleştiri: Hristiyanlığımızdaki Putperestlik”, Ozan Yayıncılık, 2002
  7. Bağlantı 1: https://youtu.be/IDv3zqlS-N0, Metin Bobaroğlu, Simge Kavramı ve Simgesel Düşünme/ Erişim Tarihi: [10.05.2023].
  8. Bağlantı 2: https://arkeofili.com/almanyada-40000-yillik-kadin-figurini-bulundu/, Erişim Tarihi [27.05.2023].
  9. Bağlantı 3: https://en.wikipedia.org/wiki/Venus_of_Doln%C3%AD_V%C4%9Bstonice, Erişim Tarihi [27.05.2023].
  10. Bağlantı 4: https://en.wikipedia.org/wiki/Venus_of_Laussel, Erişim Tarihi [27.05.2023].
  11. Bağlantı 5: https://www.nhm-wien.ac.at/en/exhibitions/permanent_exhibitions/mezzanine_level [27.05.2023].
  12. Bağlantı 6: https://tnv.ru/news/tape/141650-prozvannye-venerami-paleolita-figurki-mogli-izobrazhat-idealnuyu-zhenshchinu/ [27.05.2023].
  13. Bağlantı 7: https://srbijomkrozvekove.rs/en/prehistory.html Erişim Tarihi [27.05.2023].
  14. Bağlantı 8: https://wannart.com/icerik/9137-anadolunun-bolluk-ve-bereket-tanricasi-kybele Erişim Tarihi [27.05.2023].
  15. Bağlantı 9: https://wannart.com/icerik/9137-anadolunun-bolluk-ve-bereket-tanricasi-kybele Erişim Tarihi [27.05.2023].
  16. Bağlantı 10: https://www.deviantart.com/yezdixan/art/Inanna-Ishtar-Astarte-906268591 Erişim Tarihi [27.05.2023].
  17. Bağlantı 11: https://museumofwitchcraftandmagic.co.uk/object/astarte-statue/ Erişim Tarihi [27.05.2023].
  18. Bağlantı 12: https://museumofwitchcraftandmagic.co.uk/object/queen-of-the-night-print/ Erişim Tarihi [27.05.2023].
  19. Bağlantı 13: https://www.historymuseum.ca/cmc/exhibitions/civil/egypt/egcrgi1e.html Erişim Tarihi [21.05.2023].
  20. Bağlantı 14: https://bylge.com/p/demeter-5ea8c239212aff000763b9e6 Erişim Tarihi [20.05.2023].
  21. Bağlantı15: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0b/Ceres_of_M%C3%A9rida_(cropped).jpg/250px-Ceres_of_M%C3%A9rida_(cropped).jpg Erişim Tarihi [27.05.2023].
  22. Bağlantı 16: http://www.arkeorehberim.com/2015/08/kullerinden-dogan-tapnak-efes-artemis.html Erişim Tarihi [19.05.2023].
  23. Bağlantı 17: https://www.istockphoto.com/tr/foto%C4%9Fraf/meryem-ana-ta%C5%9F-heykeli-gm1153433217-313260574 Erişim Tarihi [27.05.2023].
  24. Bağlantı 18: https://www.istockphoto.com/tr/foto%C4%9Fraf/meryem-ana-ta%C5%9F-heykeli-gm1153433217-313260574 Erişim Tarihi [27.05.2023].
  25. Bağlantı 19: https://thechoralsingerscompanion.com/casals-choral-music.php, Erişim Tarihi: [25.05.2023].
  26. Bağlantı 20: https://gregobase.selapa.net/chant.php?id=2007, Erişim Tarihi: [25.05.2023].
  27. Bağlantı 21: https://sophiafoundation.org/the-black-madonna-a-divine-mystery-veiled-in-blackness/, Erişim Tarihi: [23.05.2023].
  28. Bağlantı 22: https://www.bibliotecapleyades.net/merovingians/merovingian_dynasty/merovingian_dynasty01.htm/, Erişim Tarihi: [23.05.2023].
  29. Bağlantı 23: https://anastpaul.com/2021/08/17/victory-of-the-king-of-france-philip-the-fair-imploring-the-help-of-our-lady-of-chartres-1304-and-memorials-of-the-saints-17-august/ Erişim Tarihi [22.05.2023].
  30. Bağlantı 24: https://www.cathedrale-chartres.org/en/visite/prepare-your-visit/for-individuals/ Erişim Tarihi [27.05.2023].
  31. Bağlantı 25: https://www2.oberlin.edu/images/Art336/366-0215.JPG Erişim Tarihi [2205.2023].
  32. Bağlantı 26: https://www.flickr.com/photos/overton_cat/6911469647 Erişim Tarihi [28.05.2023].
  33. Bağlantı 27: https://udayton.edu/imri/mary/b/black-madonnas-origin-history-controversy.php/ Erişim Tarihi: [02.03.2023].
  34. Bağlantı 28: https://www.marypages.com/alt%C3%B6tting-%28germany%29-en.html Erişim Tarihi
  35. Bağlantı 29: https://www.flickr.com/photos/32694127@N03/4509200565 Erişim Tarihi [22.05.2023].
  36. Bağlantı 30: https://en.wikipedia.org/wiki/Our_Lady_of_Guadalupe Erişim Tarihi [28.05.2023].
  37. Bağlantı 31: https://albertinesisters.org/our-lady-of-czestochowa/ Erişim Tarihi [28.05.2023].
  38. Bağlantı 32: http://www.catholictradition.org/Mary/hope-popup3.htm Erişim Tarihi [28.05.2023].
  39. Bağlantı 33: https://www.ilgazzettinodigela.it/la-madonna-di-tindari-in-visita-a-gela/ Erişim Tarihi [28.05.2023].
  40. Bağlantı 34: https://wikioo.org/tr/paintings.php?refarticle=8ewewt&titlepainting=Madonna%20with%20the%20Child&artistname=Donatello Erişim Tarihi [03.05.2023].
  41. Bağlantı 35: https://www.britishmuseum.org/collection/object/H_1904-0702-1 Erişim Tarihi [03.05.2023].
  42. Bağlantı 36: https://www.theguardian.com/society/artsinsociety/image/0,11371,620725,00.html. Erişim Tarihi [03.05.2023].
  43. Bağlantı 37: https://pffcollection.com/artists/walter-williams/ Erişim Tarihi [03.05.2023].
  44. Bağlantı 38: https://www.mutualart.com/Artwork/The-Madonna-and-Child-of-Soweto/2E6C702A6A9B89A1 Erişim Tarihi [13.05.2023].
  45. Bağlantı 39: https://londonhistorians.wordpress.com/2021/10/23/our-lady-of-willesden-the-black-madonna/ Erişim Tarihi [19.05.2023].
  46. Bağlantı 40: https://nohoartsdistrict.com/mark-steven-greenfield/ Erişim Tarihi [28.05.2023].
  47. Bağlantı 41: https://www.nytimes.com/ Erişim Tarihi [28.05.2023].
  48. Bağlantı 42: https://www.istanbulsanatevi.com/sanatcilar/soyadi-g/gauguin-paul/paul-gauguin-deniz-kiyisinda-annelik-4120/ Erişim Tarihi [25.04.2022].
  49. Bağlantı 43: https://www.masterworksfineart.com/artists/henri-matisse/lithograph/vierge-et-enfant-madonna-and-child-1950-1951/id/w-4321 Erişim Tarihi [27.05.2023].
  50. Bağlantı 44: Pablo Picasso, “Anne ve Çocuk”. Kanvas Üzerine Yağlı Boya (1920-1921). https://en.artsdot.com/@@/8XYPEL-Pablo-Picasso-Mother-and-child. Erişim Tarihi [27.05.2023].
  51. Bağlantı 45: https://www.parismuseescollections.paris.fr/es/musee-zadkine/oeuvres/maternite#infos-principales. Erişim Tarihi [24.04.2023].
  52. Bağlantı 46: https://www.si.edu/object/hmsg_66.5638. Erişim Tarihi [24.04.2023].
  53. Bağlantı 47: https://webarchive.henry-moore.org/works-in-public/world/uk/northampton/parish-church-of-st-matthew/madonna-and-child-1943-44-lh-226. Erişim Tarihi [11.04.2023].
  54. Bağlantı 48: https://www.artsy.net/artwork/mark-steven-greenfield-charlie-cha-cha. Erişim Tarihi [11.04.2023].
  55. Bağlantı 49: https://www.1stdibs.com/art/paintings/portrait-paintings/mark-steven-greenfield-mississippi-cookout/id-a_6782802/. Erişim Tarihi [11.04.2023].