Tipografide Deney, Oyun ve Tasarım İlişkisinin İncelenmesi: Tipografik Oyuncaklar
Öz
Tipografi, yaşamımızın temel parçalarındandır; teknolojinin, iletişim ve algılama biçimlerinin gelişimiyle anlamı, etki alanı genişlemektedir. Tipografi, yazı ve yazının düzenlemesi ile ilgili teknik ve estetik düzenlemeleri de kapsayan bir sanattır. Günümüzde tipografide çeşitliliği yakalamak, tipografik etkiyi arttırmak, tüketiciyi şaşırtmak/etkilemek/eğlendirmek için çeşitli deneyler yapılmakta ve bu deneyler tipografi alanında çalışan tasarımcı, akademisyen, öğrenci ve ilgililere rehber olmaktadır. Bu araştırma, tipografi alanında deney, tasarım ve oyun ilişkisini çalışma kapsamında seçilmiş örnekler üzerinden incelemektedir. Tipografi alanında yapılan deneysel tasarımların, yaratıcı bir eylem biçimi olan oyun kavramı ile benzeştiğine vurgu yaparak, oyunlardan ilhamla üretilmiş ya da oyuna dönüştürülmüş tipografik örnekler üzerinden konuyu aydınlatmaktadır. Tipografide/tipografik tasarımda etkili tasarımlar yapabilmenin o alanda yapılacak yeni denemelerle mümkün olabileceği vurgusu yaparak, tasarımı ve tasarım sürecini oyuna dönüştürmenin önemini belirtmektedir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman inceleme modeli kullanılmıştır. Araştırma sonucunda tipografi alanının zengin ve potansiyel barındıran bir alan olduğu, oyun eylemi ile tipografi disiplinin birleştirildiğinde ortaya yaratıcı, eğlenceli, öğretici oyun ve oyuncakların ortaya çıkabileceği görülmüştür. Araştırma kapsamında incelenen tipografik oyun ve oyuncakların, tipografi alanında üretilebilecekler konusunda ufuk açıcı bir niteliğe sahip olduğu, tipografi alanında yapılacak çalışmalarda ilham kaynağı olabileceği düşünülmüştür.
Anahtar Kelimeler Tipografi, Deney, Oyun, Tasarım, Tipografik oyuncak
Abstract
Examining the Relationship of Experiment, Play and Design in Typography: Typographic Toys
Typography is an essential part of our lives; ıts meaning and sphere of influence expand with the development of technology, communication and perception styles. Typography is an art that includes technical and aesthetic arrangements regarding writing and its arrangement. Today, various experiments are carried out to capture diversity in typography, increase the typographic effect, surprise/impress/entertain the consumer, and these experiments serve as a guide for designers, academicians, students and interested parties working in the field of typography. This research examines the relationship between experimentation, design and play in the field of typography through examples selected within the scope of the study. Emphasizing that experimental designs made in the field of typography are similar to the concept of play, which is a form of creative action, it illuminates the subject through typographic examples inspired by plays or transformed into plays. The document review model, one of the qualitative research methods, was used in the research. As a result of the research, it was seen that the field of typography is a rich and potential field, and when the act of play and typography discipline are combined, creative, entertaining, educational plays and toys can emerge. It is thought that the typographic plays and toys examined within the scope of the research have a stimulating quality in terms of what can be produced in the field of typography and can be a source of inspiration for studies to be carried out in the field of typography.
Keywords Typography, Experiment, Play, Design, Typographic toy
Kaynakça
- Bateson, Patrick., Martin, Paul. Oyun, Oyunbazlık, Yaratıcılık ve İnovasyon. (Çev: S. Kırgezen). İstanbul: Ayrıntı Yayınları, 2014.
- Bencik Kangal, Saniye. Çocuğumun Beyninde Neler Oluyor?. Ankara: Elma Yayınevi, 2021.
- Bil’ak, Peter. “The Importance of Play”. Typotheque, 2020.
- Budds, Diana. “Bruno Munari Will Make You Fall In Love With Books All Over Again”. Fast Company, 2015.
- Erdemirci, Selin ve Zeyfeoğlu, İlke. “Ninja: Oyun ve Beraberlik Üzerine Düşünmek”. Manifold, 2022.
- Goldstein, Mitch. Komik Bir Yazıtipinin Ciddi Etkileri. Grafik Sanatlar Üzerine Yazılar. 2019.
- Güleç Özer, Derya ve Turgay, Orkunt. “Yaratıcılık ve Oyun Kavramlarının Bilgisayar Destekli Tasarım Sürecinde İncelenmesi”. Online journal of Art and Design. 2016: 71-89.
- Kıral, Bilgen. “Nitel Bir Veri Analizi Yöntemi Olarak Doküman Analizi”. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020: 170-189.
- Pinker, Steven. Dil İçgüdüsü Zihin Dili Nasıl Meydana Getirir, (Çev: F.İlgün). İstanbul: Bilge Kültür Sanat Yayınevi, 2019
- Öztürk, Neslihan. Resimde Yaratıcı Bir Eylem Olarak Oyun (Yayımlanmamış Sanatta Yeterlik Tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, 2018.
- Şoran, İpek. İşe Yaramaz Makineler, Okunamayan Kitaplar. Manifold. 2019.
- Uçar, Tevfik Fikret. Görsel İletişim ve Grafik Tasarım. İstanbul: İnkılap Yayınevi. 2019.
- Wang Shaoqiang. Typography:Exploring The Limits. Barcelona: PromePress, 2021.
- Williamson, Caroline. “Galapagos Game: A Typography-Influenced Board Game by Felix Salut”. Design Milk. 2019.
- Bağlantı 1: https://www.typeroom.eu/wisdom/paula-scher, Erişim Tarihi: 13.03.2019
- Bağlantı 2: https://sosyolojik.wordpress.com/2009/12/30/sanat-ve-oyun/, Erişim Tarihi: 13.03.2019
- Bağlantı 3: https://www.typotheque.com/articles/the_importance_of_play, Erişim Tarihi: 14.03.2023
- Bağlantı 4: https://www.inspirationdesignresource.com/graphic-design-play-book-an-exploration-of-visual-thinking, Erişim Tarihi: 23.12.2022
- Bağlantı 5: https://www.moma.org/artists/4163, Erişim Tarihi: 15.03.2022
- Bağlantı 6: https://doseofdesign.me/post/155829179522, Erişim Tarihi: 23. 03.2022
- Bağlantı 7: http://www.louisapenfold.com/asking-questions-to-encourage-childrens-creativity-a-post-for-parents/, Erişim Tarihi: 23. 03.2022
- Bağlantı 8: https://www.titlee.fr/en/module/csblog/post/32-1-the-lockdown-interview-of-laurence-calafat-founder-of-cinqpoints.html, Erişim Tarihi: 28.03.2022
- Bağlantı 9: https://www.odetothings.com/collections/all/products/archiblocks-bauhaus, Erişim Tarihi: 28.03.2022
- Bağlantı 10: http://applexlogos.blogspot.com/2012/12/progettare-font-tipografici-con-bouwen.html, Erişim Tarihi: 18.05.2022
- Bağlantı 11 https://design-milk.com/galapagos-game-a-typography-influenced-board-game-by-felix-salut, Erişim Tarihi: 07.10.2022
- Bağlantı 12: https://www.felixsalut.com/Items/Galapagos-Game, Erişim Tarihi: 11.10.2022
- Bağlantı 13: https://abcdinamo.com/typefaces/galapagos, Erişim Tarihi: 10.10.2022
- Bağlantı 14: http://www.galapagos-app.com, Erişim Tarihi: 11.10.2022
- Bağlantı 15: https://petitandsmall.com/editions-memo/, Erişim Tarihi:12.10.2022
- Bağlantı 16: https://www.editions-memo.fr/livre/machine-a-lettres/, Erişim Tarihi: 13.10.2022
- Bağlantı 17: http://typuzzle.co.uk/, Erişim Tarihi: 04.11.2022
- Bağlantı 18: https://femme-type.com/geoshapes-typeface-workshop-georgia-burns/, Erişim Tarihi: 17.11.2022