Güncel Sanatta Dokuma Teknikleri Üzerıne Melez Yaklasımlar

Sanatta yirminci yüzyılla başlayan modernizm, ardından yüzyıl ortalarında ortaya çıkan postmodernizm, gelişen teknoloji ve malzeme çeşitliliği, değişen toplumsal ve kültürel yaklaşımlar sanatta düşünsel ve biçimsel özgürlük alanları sağlamıştır. Bu alanların sunduğu çalışmalarla ilgili disiplinlerarası ve çok disiplinlilik (multidisiplinerlik) gibi kavramlar sanat gündeminde çokça yer almaya başlamıştır. Disiplinlerarası süreçte farklı üslup, malzeme ve teknik etkileşimlerle birlikte yeni çalışmaların heterojen bağlamda melezleşmesi söz konusu olmaktır. Sanat eserine daha bütüncül ve çoğulcu bir yaklaşımla baktığımızda, çok disiplinlikle oluşum melezleşmeyi daha baskın hale getirmektedir. Sanatsal tekstiller, oluşumundan bu yana pek çok disiplin ile hareket etmiştir. Günümüzde güncel sanat alanında bir ifade tekniği olan dokuma, postmodern etkilerin sonucu olan çoğulcu disiplinlikle pek çok tekniği, malzemeyi harmanlayarak farklı etkileşimler aracılığıyla melez bir yapı sergilemektedir.

Bu çalışmanın amacı gerekli literatür taraması yapıldıktan sonra ulaşılan bilgiler sentezinde dokuma tekniğinin farklı teknikler ve malzemeler ile melezleşmiş örneklerini ortaya koymaktır. Veri toplamanın ilk aşaması olarak dokuma tekniği ile farklı disiplinlerdeki teknik ve malzemeleri kullanan sanatçılar belirlenmiştir. Seçilen 5 sanatçının dokuma teknikleri ile diğer disiplinlere ait tekniklerin birlikteliği, tekstil dışı malzemeyle melezleştirilerek ortaya çıkan dönüşümleri ele alınmaktadır. Nitel araştırma yöntemlerinden biri olan eser analizi ve sanat eğitimi disiplininde bir eleştiri modeli olan Edmund Burke Feldman’ın “araştırıcı sanat eleştirisi” yöntemi kullanılmıştır. Eser analizi ile incelenen çalışmalarda, tarama yöntemiyle farklı disiplinlerle ortaya çıkan yeni sanat eserlerinin biçim, malzeme, teknik yapılarının ortaya koyduğu melezlik irdelenmiş ve disiplinlerin birlikteliğine katkıları sorgulanmıştır. Ardından Feldman’ın yöntemi kullanılarak seçilen eserler kendi özelinde “betimleme, çözümleme, yorum ve yargı aşamaları ile incelenmiştir. Bulgular bölümü ile betimleme ve çözümleme analizleri, yorum ve yargı analizleri yapılmıştır. Sanatçı eserleri incelemeleri sonucu ortak ve farklı yönleri ile karşılaştırılmıştır. Eserlerin yapımında ortaya çıkan çalışmalarda, dokuma tekniğinin verdiği boyutsal yapının özellikle iki boyutlu yapıları üç boyutlu yapılara taşıdığı gözlemlenmiştir. Bir yüzey düzenlemesi olan dokuma tekniğinin sahip olduğu görsel ve dokunsal özelliklerinden olan örgü, hammadde, renk ve sıklık gibi bileşenlerinin melezleşme sonrası farklı yeni yaklaşımlara dönüştüğü saptanmıştır.

Modernism in art, which started in the twentieth century, followed by postmodernism that emerged in the mid-century, developing technology and material diversity, and changing social and cultural approaches have provided areas of intellectual and formal freedom in art. Concepts such as interdisciplinary and multidisciplinarity related to the studies offered by these fields have begun to take a prominent place in the art agenda. In the interdisciplinary process, there is a hybridization of new works in a heterogeneous context with different styles, materials and technical interactions. When we look at the work of art with a more holistic and pluralistic approach, multidisciplinary formation makes hybridization more dominant. Artistic textiles have moved with many disciplines since their formation. Today, weaving, which is an expression technique in the field of contemporary art, exhibits a hybrid structure through different interactions by blending many techniques and materials with the pluralistic discipline that is the result of postmodern influences.

For this purpose, after conducting the necessary literature review, hybridized examples of the weaving technique with different techniques and features are presented in the synthesis of the information obtained. As the first stage of data collection, artists using weaving technology and techniques and materials from different disciplines were identified. The combination of the weaving techniques of the 5 selected artists and the techniques of other disciplines, and the transformations that occur by hybridizing them with non-textile materials, are discussed. Work analysis, one of the qualitative research methods, and Edmund Burke Feldman's "investigative art criticism" method, which is a criticism model in the discipline of art education, were used. The hybridity of the forms, materials and technical structures of the new works of art, which were examined through work analysis and emerged with different disciplines by scanning method, was examined and their contributions to the unity of disciplines were questioned. Then, using Feldman's method, the selected works were customized with the stages of "description, analysis, interpretation and judgment". Description and analysis analysis, interpretation and judgment analysis were carried out in a wide section. As a result of examining the artist's works, common and different pieces were compared.

With the emergence of the works, it has been observed that the dimensional expression of the weaving technique, especially two-dimensional structures, has moved to three-dimensional structures. Components such as weave, raw material, color and density, which are visual and tactile irregularities of the production technology, which is a surface arrangement, transform into different new methods after hybridization.