Cilt 10, Sayı 78 (Şubat 2021)

Araştırma Makalesi

İlköğretim Öğrencilerinin Sanatsal Yaratıcılıklarının Geliştirilmesinde Beyin Fırtınası Tekniğinin Etkisi

Yayımlandı 28.02.2021

Cilt 10 Sayı 78 kapak

Öz

Sanat eğitimi sürecinde öğrencilerin yeni fikirler üretip fikirlerini ifade etmekten çekinip, çalışmalarında ezber, kopya ya da şablon betimlemelerde bulundukları görülmektedir. Bunun sonucu olarak; ortaya çıkan çalışmaların da genelde yaratıcılıktan uzak olduğu söylenebilir. Bu araştırmada yaratıcı fikir üretmeyi önceleyen beyin fırtınası tekniği ile öğrencilerin hata yapma korkuları olmadan fikirlerini ifade edip, özgün çalışmalar ortaya koyabilmelerine fırsat verilmesi amaçlanmıştır. Eylem araştırması yönteminin kullanıldığı bu araştırma, 2020-2021 eğitim öğretim yılında, seçmeli görsel sanatlar dersinde, 4 hafta boyunca, 14 altıncı sınıf öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin %57’si kız, %43’ü erkektir. Araştırmanın verileri yarı yapılandırılmış görüşme ve doküman incelemesi yolu ile toplanmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz ve doküman analizi kullanılmıştır. Araştırmada öğrencilerin başkalarının fikirlerden yola çıkarak daha yaratıcı fikirler üretebildikleri bulgusuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak ise öğrencilerin görsel sanatlar dersinde beyin fırtınası tekniği ile fikir üretme ve ürettikleri fikirleri uygulama aşamasında başarılı oldukları görülmüştür. Bu doğrultuda öğrencilerin etkili fikir üretebilmelerini ve yaratıcı çalışmalar ortaya koyabilmelerini destekleyerek görsel sanatlar dersinin daha verimli geçebilmesini sağlamak için beyin fırtınası tekniği önerilebilir.

Anahtar Kelimeler sanat eğitimi, görsel sanatlar, beyin fırtınası

Abstract

The Effect of Brainstorming Technique on the Development of Primary School Students' Artistic Creativity

During the art education process, students who are afraid to come up with new ideas and express their ideas, who turn to memorization or copy studies, and as a result, who produce studies that are far from creativity, are often encountered. In this research, it is aimed to give students the opportunity to express their opinions and put forward original studies without fear of making mistakes with brainstorming technique aimed at generating creative ideas. This research, using the method of action research, was carried out in the 2020-2021 academic year, in elective visual arts class, for 4 weeks, with 14 sixth graders. 57% of the students participating in the study are girls and 43% are boys. The data of the research were collected through semi-structured interview and document review. Explanatory analysis and document analysis were used in the analysis of the data. In the study, it was found that students can come up with more creative ideas based on the ideas of others. In the study, it was found that the students were successful in the process of producing ideas with brainstorming technique and applying the ideas they produced in visual arts course. In this direction, brainstorming technique can be proposed to ensure that visual arts course can be passed more efficiently by supporting students to produce effective ideas and put forward creative studies.

Keywords arts education, visual arts, brainstorming

PDF

Kaynakça

  1. Akbak, Ahmet, Can. “Nitel Araştırmalarda Örneklem Seçimi.” Slideshare. 23 Şubat 2015. Web. 2 Ocak 2021.
  2. Alder, Harry. En Üst Düzey Performans İçin 21 Günde Beyin Eğitimi. Çev. Yasemin Tokatlı. İstanbul: Varlık Yayınları, 2005.
  3. Artut, Kazım. Sanat Eğitimi Kuramları ve Yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık, 2004.
  4. Ataman, Müjdat. Açılın Ben Öğretmenim. Ankara: Elma Yayınevi, 2020.
  5. Ayaydın, Abdullah. “Çoklu Zeka Kuramında Sanat Eğitimi Yaklaşımı.” Eğitim Araştırmaları Dergisi, 4.14 (2004): 48- 54.
  6. Aydemir, Melike. Uzaktan Eğitim; Program, Ders ve Materyal Tasarımı. Konya: Eğitim Kitabevi Yayınları, 2018.
  7. Baltacı, Ali. “Nitel Araştırma Süreci: Nitel Bir Araştırma Nasıl Yapılır?” Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5.2 (2019): 368-388.
  8. Balcı, Yusuf, Baytekin. Kuramsal Estetik. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  9. Buzan, Tony. Yaratıcı Zekânın Gücü. Çev. Beyhan Kurt. İstanbul: Yeni Çizgi Yayınları, 2003.
  10. Büyüköztürk, Şener ve diğerleri. Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2008.
  11. Delen, Ferit. Beynini Etkili Kullan. İstanbul: Yediveren Yayınları, 2015.
  12. Demirel, Özcan. Öğretim İlke ve Yöntemleri: Öğretme Sanatı. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2012.
  13. Ekiz, Durmuş. Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık, 2009.
  14. Eygü, Hakan. ve Karaman, Selçuk. “Uzaktan Eğitim Öğrencilerinin Memnuniyet Algıları Üzerine Bir Araştırma.” Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3.1 (2013): 36-59.
  15. Gompertz, Will. Sanatçı Gibi Düşün ve Daha Yaratıcı Daha Verimli Bir Hayata Kavuş. Çev. Süreyya Evren. İstanbul: Yapı Kredi Yayıncılık, 2020.
  16. Gözlükaya, Işık, Sündüz. Resim-İş Öğretmenliği Sanat Atölye Derslerinde Aktif Öğrenme Tekniklerinin Sanatsal Öğrenmeye Katkısı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Denizli: Pamukkale Üniversitesi, 2014.
  17. İpşiroğlu, Nazan. Sanattan Güncel Yaşama. İstanbul: Pan Yayıncılık, 1998.
  18. Karaalioğlu, Onur. “Sürrealizmin Modern Türk Resim Sanatına Etkileri.” Ulak Bilge Sosyal Bilimler Dergisi, 5.12 (2017): 781-793.
  19. Karademir, Kutluer ve Demir, İrfan. “Ortak Akıl Potansiyelinin Aktivasyonunda Beyin Fırtınası Yöntemi.” Güvenlik Sektöründe İnsan İlişkileri. Ed. Fatih Mehmet Harmancı, Murat Gözübenli ve Ali Erkan Alaç. Ankara: Nobel Yayıncılık, 2014. 191-208.
  20. Kırışoğlu, Olcay, Tekin. Sanat Bir Serüven. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2014.
  21. Kuzu, Abdullah. “Öğretmen Yetiştirme ve Mesleki Gelişimde Eylem Araştırması.” Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2.6 (2009): 425-433.
  22. Levine, Mel. Her Çocuk Başarabilir: Okul Çağında Zihin Gelişimi ve Öğrenme Farklılıkları. Çev. Zeliha Babayiğit. İstanbul: Boyner Yayınları, 2010.
  23. Ocak, Gürbüz ve Baysal, Akkaş, Emine. “Eylem Araştırmasını Anlamak.” Eğitimde Eylem Araştırması ve Örnek Araştırmalar. Ed. Gürbüz Ocak. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2019. 1-40.
  24. Özözer, Yekta, Özcan. Yaratıcı düşünmenin 27,5 yöntemi. İstanbul: Mediacat Yayınları, 2016.
  25. Özsoy, Vedat. Görsel Sanatlar Eğitimi. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2015.
  26. Rawlinson, Geoffrey. Yaratıcı Düşünme ve Beyin Fırtınası. Çev. Osman Değirmen. İstanbul: Rota Yayınları, 1995.
  27. San, İnci. Çocuk ve Sanat. İstanbul: Yeni İnsan Yayınevi, 2017.
  28. Tuna, Serdar. “Yaratıcılık ve Görsel Algı.” İlköğretim Sanat Eğitimi Kuramları ve Yöntemleri. Ed. Vedat Özsoy. Ankara: Görsel Sanatlar Eğitimi Derneği Yayınları, 2005. 54-66.
  29. Turla, Ayşe. Çocuk ve Yaratıcılık: Çocuğum Daha Yaratıcı Olabilir Mi? Ankara: Morpa Kültür Yayınları, 2004.
  30. Ünver, Erdem. Sanat Eğitimi. Ankara: Nobel Yayıncılık, 2002.
  31. Yaman, Havva ve Karaarslan, Feridun. “Konuşma Becerisinin Geliştirilmesinde Beyin Fırtınası Tekniğinin Etkisi: Bir Eylem Araştırması.” International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 7.4 (2012): 545-563.
  32. Yıldırım, Ali ve Şimşek, Hasan. Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık, 2000.
  33. Yılmaz, Meliha. “Toplumun Sanat Kültürünün Biçimlenmesinde Taklit, Kopya ve Şablon Çalışmalarla Yetişen Nesillerin Etkisi.” Akdeniz Sanat Dergisi, 8.15 (2015): 104-112.
  34. Yolcu, Enver. Sanat Eğitimi Kuramları ve Yöntemleri. Ankara: Nobel Yayıncılık, 2004.
  35. Yolcu, Enver. “Sanat Eğitiminde Yaratıcılık.” Güzel Sanatlar Eğitiminde Özel Öğretim Yöntemleri. Ed. Kazım Artut. Ankara: Anı Yayıncılık, 2010. 29-90.
  36. Yolcu, Enver. Sanat İklimi. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2015.