Yapısal Özellikleri ve Çalım Teknikleri Bakımından Gitara Benzeyen Geleneksel Türk Müziği Çalgılarında Performans Normlarının Belirlenmesi

Bu çalışmanın temel amacı, yapısal özellikleri ve çalım teknikleri bakımından gitara benzeyen geleneksel Türk müziği çalgılarında performans normlarını belirlemektir. Bu amaca ulaşmak için mesleki müzik eğitimi veren yükseköğretim kurumlarında, mızrapla ve parmakla çalınan geleneksel Türk müziği [GTM] çalgılarından gitara benzeyen çalgıların (ud, tambur, kanun ve bağlama) eğitimini veren öğretim elemanlarının, öğretim ve performans değerlendirme ölçütlerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından hazırlanan uzman görüşme formu kullanılarak Türkiye’de mesleki müzik eğitimi veren çeşitli yükseköğretim kurumlarında görev yapmakta olan 10 öğretim elemanından toplanmıştır. Görüşme formuyla elde edilen veriler içerik analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları, GTM çalgılarının performans değerlendirmesinde, genel olarak teknik boyutların değil, müzikal ifade ve yorumlamanın ön planda olduğunu göstermiştir. Bu açıdan bakıldığında, GTM çalgı performansının ölçme-değerlendirme aşamalarında, genel müzikal normları içeren ölçütlerin yanı sıra, bu çalışmada tespit edilen normları da ölçebilecek yeterliğe sahip ölçme araçlarının geliştirilmesinin, müzik eğitimcilerine yardımcı ve faydalı olacağı düşünülmektedir. Böylece GTM çalgı eğitiminde ölçme-değerlendirme konusundaki önemli bir boşluk doldurulabilecektir.

The basic purpose of the present study is to determine the performance norms in Traditional Turkish Music [TTM] instruments that resemble the guitar in terms of structural characteristics and playing techniques. To achieve this purpose, the purpose was to determine the teaching and performance evaluation criteria of the faculty members who taught guitar-like instruments (Oud, Tambur, Qanun, and Baglama) among TTM instruments that are played with picks and fingers in higher education institutions that provide vocational music education. The data of the study were collected from the 10 faculty members who worked in various higher education institutions in Turkey by using the Expert Interview Form, which was prepared by the researcher. The data obtained with the Interview Form were analysed by using the Content Analysis Method. The results of the study showed that musical expression and interpretation are at the forefront of the performance evaluation of Traditional Turkish Musical instruments, not technical dimensions in general. When considered from this viewpoint, we believe that the development of measuring tools with the ability to measure the norms identified in this study as well as the criteria that includes general musical norms will be helpful and useful to educators in the measurement-evaluation stages of TTM instrument performance. In this way, an important gap in measurement and evaluation in TTM instrument training can be filled.