Sanat Tanımı Topluluğu ve Bağımsız Bir Çağdaş: Gülsün Karamustafa

Adına sanat dediğimiz karmaşık, katmanlı sosyolojik birikimin, çok derin kültürel kalıtlar yoluyla aktarıldığı düşüncesi araştırmacıları, dönemsel değerlendirmelere ulaşmada toplumsal izleri sürmeye odaklamıştır. Ancak bütüne bakıldığında farklı kıtalarda, ulusal/etnik köklerin ve görme biçimlerinin varlığı muazzam bir oluşumu ifade etmeyi zorlaştırsa da, sanatın halihazır durumuna bakarak apayrı kalıtlardaki ortak yaratı algısını tanımlamamıza olanak vermektedir. Türk resim sanatının da 1980’lere geliş sürecinde ve sonrasındaki aşamalar, oluşmakta olan yeni bir dönemin başlangıcını işaret etmektedir. Türk sanatının kaynakları yüzyılları aşan bir sentezle 1950’ler ve devamı boyunca kendi değerlerini temsil etmiş, evrensel değerleri yakalama yolunda bir gelişim çizgisine ulaşmıştır. Bunun yanında 1980’lerin siyasi ve ekonomik durumsallarının, kültürel değişimleri doğrudan ya da dolaylı bireysellik ile sonuçlanan bir dönüşüme uğrattığı da görülmüştür.

Çalışmada, konunun odağındaki Sanat Tanımı Topluluğu (STT) örneği ile, Türk sanatındaki kavramsal açılım ve farklı söylemleri varsıllaştırması yönüyle bireyselliğin topluluk bazında sivrildiği bir yaklaşım olarak inisiyatiflerin de önemine değinilecek, politik bir dil ile değişen sanatı nasıl bağladıkları üzerine bir değerlendirme yapılacaktır. Ayrıca bulgular çerçevesinde saptanan yaratıların sanat-metin sınırlarında dolaşan kavramsal söylemler ile olan pratiklerine odaklanılarak, Gülsün Karamustafa’nın işlerinde nasıl bir bağlama dayandırıldığı üzerine değerlendirmeler yapılacaktır.

The thought that the complicated and layered sociological accumulation, which we call arts, is transferred through very deep cultural legacies has focused researchers to follow social tracks in reaching periodical evaluations. However, although existence of national/ethnic origins and perception ways make it difficult to express a magnificent formation, it allows us to define the common creation perception in many different legacies by considering the current status of arts. The stages where Turkish painting arts reached 80s and the following ones point to start of a new emerging period. Sources of Turkish arts represented their own values during 1950s and following periods with a synthesis that exceeds centuries and reached a line of development on the path to attain universal values. It was also seen that the political and economic states of 1980s caused transformation of cultural changes which led to a direct or indirect individuality. The study touches upon importance of initiatives as an approach where individuality distinguished itself on society basis in terms of enrichment of conceptual expansion and different discourses in Turkish arts with the The Definition of Art Group example at the centre of the subject. The study also handles how the changing arts is connected using a political language. In addition, it deals with what kind of a context it was based on with regard to Gülsün Karamustafa’s studies by focusing on practices of creations determined within the framework of findings with the conceptual discourses that move on arts-text boundaries.