Doğal Sese Ulaşabilmek: Linklater Metodunun Eğitim Perspektifinden Analizi

20.yüzyılda "doğal ses" ve "sesin yeniden keşfi" kavramlarından hareket eden ses eğitimlerinin en yaygın kullanılanlarından biri Linklater Metodu'dur. Öncelikli hedef kitlesi oyuncular olan bu metot "bedenin, sesin ve zihnin yeniden inşası" için tasarımlanmış egzersizleriyle, doğuştan sahip olunan ses kapasitesinin değerlendirilmesini hedefler. Çok sayıda bilim dalından ve Doğu öğretilerinden beslenen multidisipliner nitelikli Linklater Metodu’nun sofistike veya metaforik ifadelerle, bilimsel terminolojiyle ve oyunculuk jargonuna özgü analojilerle desteklenmiş dili, metodu yanlış veya yüzeysel göndermelere açık bırakır. Bu çalışmanın amacı, "doğal ses" başta olmak üzere, metodun temel kavram ve önermelerini “eğitimci perspektifi” ile açıklığa kavuşturmak, temel uygulamaların bugünün bilimsel verileriyle ilişkilisini analiz etmek ve bu yolla, dayandıkları düşünsel altyapıyı ve fiziksel/teknik hedefi incelemektir. Bu doğrultuda, Linklater’ın önermelerini etkileyen 20. yüzyıl ses eğitiminin eğilimlerine ve bilimsel kaynaklarına ilişkin genel bir çerçeve çizilmiş, sesi oluşturan nöro-anatomik süreç sadeleştirilerek özetlenmiş; metodun ilke ve amaçlarının somut olarak görülebildiği egzersizler seçilerek, ses üretiminin dört temel basamağına uygun başlıklar altında gruplandırılmıştır. Çalışmanın sonuç bölümünde, ülkemizdeki geleneksel uygulamalarla kıyaslandığında “alternatif/deneysel” olarak nitelendirilebilen metodun, çağdaş ses eğitiminin ana akım metotlardan biri olduğu ve ses eğitiminin yanı sıra oyuncunun yaratıcılığını ve özgünlüğünü geliştirmeyi de hedefleyen çok-amaçlı bir sistemle kurgulandığı önermeleri sunulmuştur.

In the 20th century, one of the most widespread of the voice training methods that start with the concepts “natural voice” and “the rediscovery of voice” is the Linklater Method. The primary target group of this method is actors. With its exercises designed for the "reconstruction of the body, the voice and the mind", this method aims at utilizing the innate voice capacity. As a multidisciplinary method fostered by many a scientific discipline and Eastern teaching, Linklater method comes with a language that is imbued with sophisticated and metaphorical expressions, scientific terminology and acting jargon, which makes the method prone to false and/or superficial references. The target of the present study is to explicate with a “trainer's perspective” the fundamental concepts and propositions of the Linklater Method, most notably the “natural voice”. Also, the present study aims at analysing the relation between the basic practices of the method and recent scientific data, thus examining the mental substructure these practices are based on and their physical/technical goals. In this direction, the present study involves the adopting of a general framework with respect to the inclinations and scientific sources of voice training in the 20th century that affected Linklater's propositions, a simplified summarisation of the neuro-anatomic process producing the voice, the selection of exercises on which the principles and goals of the method can be seen concretely and the grouping of these exercises under titles pertaining to the four basic steps of voice production. In the conclusion part of the study, it is argued that this method, despite being regarded as “alternative/experimental” when compared to conventional methods in Turkey, is one of the mainstream methods in contemporary voice training and that it is shaped through a multi-purpose system whose aim is not only voice training but also to develop the creativity and originality of the actor.