Aktivist Bir Eylem Olarak Doris Salcedo’nun Palimpsesto Yapıtı ve Göç Kavramı

Göç, özü itibariyle hareketliliği ifade eden kültürel, toplumsal ve mekânsal bir eylemdir. Göç kavramı geçmişten bugüne birçok disiplinin araştırma konusu olarak ele alınmış, sebepleri, koşulları ve sonuçları tartışılmıştır. Çünkü göç sadece gönüllü değil aynı zamanda zorunlu mekân değişikliklerini de karşılayan bir kavram ve eylemdir. Göç eden insanların kategorizasyonunda literatürde farklı tanımlar olsa da sanat alanında zorunlu veya daha iyi bir yaşam hayaliyle göç eden insanların bu yolculukta maruz kaldıkları ırkçılık, şiddet ve ölümle sonuçlanan politikalar konu edilmiştir. Sanat alanında da kavramsal olarak göç üzerine üretilen yapıtlar ve bu yapıtlar aracılığıyla eleştirel yaklaşımlar sergileyen sanatçılar olmuştur. Doris Salcedo’nun hatırlatıcılarının isimler ve su ile oluşturulduğu “Palimpsesto” isimli yapıtı da daha iyi bir hayat kurabilme hayaliyle göç etmek için yola çıkan ve bu yolculukta hayatını kaybeden insanları anmak üzerine ve onların unutulma haline aktivist bir eylem olarak değerlendirilebilir. Bu çalışma da Salcedo’nun “Palimpsest” kavramıyla ilişkilendirip Palacio de Cristal’in zemininde ölen insanların isimleriyle yaptığı uygulamasının göç kavramı üzerinden açıklanması ve hatırlatıcı olarak kullanılan görsel unsurların anlam biçim ilişkisindeki rolünün belirlenmesi amaçlanmaktadır. Bu ilişkisel durum sanatçının “Palimpsesto” isimli yapıtının görsel örnekleri ile betimsel analiz yöntemi kullanılarak çözümlenmesi hedeflenmektedir. Böylece göç kavramı ve politikalarına bu eleştirel yaklaşımın sanatsal bir ifade biçimine dönüşmesi ve izleyici üzerinde bıraktığı etkiler arasında bağlantı kurulmaya çalışılmaktadır.

Fundamentally, migration is an expression of movement on the levels of culture, society, and geography. The idea of migration has been studied as a research topic in a wide variety of fields of study from the distant past to the present day, and its causes, circumstances, and outcomes have also been the subject of discussion. Because migration is both a concept and an action that encompasses both voluntary and obligatory geographical movements. In the literature, there are several definitions regarding how to classify migrants. However, in the realm of the arts, it was noted how those who travelled in search of a better or more required living were exposed to racism, violence, and policies that resulted in death. There have been conceptual works generated on migration in the realm of art, and there have been artists who have displayed critical attitudes via the works that they have produced. Doris Salcedo’s “Palimpsesto” in which she writes the names of these immigrants with water, can be seen as an activist action highlighting the fact that the names of those who set out to migrate in search of a better life but died in the attempt are forgotten over time. To explain Salcedo’s application with the names of people who died on the floor of the Palacio de Cristal, associating it with the concept of “Palimpsest”, through the concept of migration, and to determine the role of visual elements used as reminders in the meaning-form relationship are the objectives of this study. Furthermore this study aims at making an analysis of the relationship situation using the descriptive analysis approach, utilizing illustrative examples of the artist’s work titled “Palimpsesto”. It is for this reason that an attempt is being made to create a relationship between the transformation of this critical approach to the notion and policies of migration into an artistic expression and the consequences that it has on the audience.