Semih Kaplanoğlu’nun “Bağlılık: Aslı” Filminde Anlatının Dramatik Unsuru Olarak Mekân Kullanımı

Mekân; sinematografik anlatının önemli bir unsurudur. Sinematografik evrende mekân; anlatının görünür kılınmasını sağlayan bir düzlemdir. Sinematografik mekân; gerçek ya da hayal ürünü mekânların perde yüzeyine yansıtılmasıyla oluşur. Klasik Anlatı, Modern anlatı ya da modern sonrası ortaya çıkan farklı anlatı kategorilerinde mekân, hikâyenin kimi zaman fonu, kimi zaman başat unsuru olagelmiştir. Özellikle yönetmenin bireysel bakışının yansıması olan ve ‘auteur’ olarak tabir edilen sinema anlatısında mekân; çoğunlukla yönetmenin bireysel yorumu anlam kazanmaktadır. Türk sinemasında 1990’lı yıllardan itibaren ‘auteur’ kuramına uygun özelliklere sahip yönetmenler ortaya çıkmaya başlamıştır. Yönetmenlerin bireysel dünya görüşlerinden, bireysel anlamlandırmalarından kaynaklanan özgün filmler dünya çapında film festivallerinde büyük ilgi görmüştür. Bu filmlerin ortak özelliklerinden biri; sinematografik anlamlandırmanın önemli unsuru olan mekân kullanımındaki farklılıklar ve zenginliktir. Yönetmenlerin bireysel öyküleri sayesinde sinemada mekân kullanımı da var olan mekanlara bakış açıları da çeşitlenmiştir. Bu çalışmada Türk sinemasının ‘auteur’ yönetmenlerinden olan Semih Kaplanoğlu’nun 2019 yılı yapımı olan “Bağlılık: Aslı” filminde mekân kullanımı, filmin anlatısında oynadığı rol üzerinden incelenmiştir. Filmde mekânların, anlamı aktarmak için önemli bir sinematografik unsur olarak tercih edildiği görülmüştür.

Space is a significant element of cinematographic narrative. In the cinematographic universe, it makes narrative seem visible. Cinematographic space is created by screening real or imaginary spaces. In Classical Narrative, Modern Narrative or different narrative categories that emerged after Modern Narrative, space has sometimes become the background in a story and sometimes the principal element. In cinema narrative which is defined as ‘auteur’, a product of the personal viewpoint of a director, space is particularly shaped by the personal space perception of the director. In the Turkish cinema, directors with qualities fitting the 'auteur' theory have begun to appear since the 1990s. Authentic films which arise from the personal world views and personal interpretations of directors have attracted great attention at film festivals worldwide. Among the common characteristics of these films are differences in using space which is a noteworthy element of cinematographic interpretation, and richness. Owing to personal stories of directors, the use of space in cinema and perspectives of existing spaces have diversified. This study reviewed the use of space in the film entitled “Commitment: Aslı” which was made by Semih Kaplanoğlu, one of the 'auteur’ directors of the Turkish cinema, in 2019 on the basis of the role played in the narrative of the film. The film used spaces as a significant cinematographic element to convey the meaning.