TARİHSEL SEYİR İÇERİSİNDE KLASİK TÜRK MÜZİĞİ İSİMLENDİRMELERİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

Klasik Türk Müziği, Osmanlı coğrafyasının geniş kültürel yelpazesinin eseri olarak günümüze ulaşmıştır. Klasik Türk Müziği’ni ifade etmek için kullanılan birçok isim bu geniş kültürel yelpazenin içerisinde yaşayan toplumla ve toplumun tarihsel süreç içerisindeki değişimlerinin, yeniliklerinin ve müziğinin kullanım pratikleriyle ilişkisinin eseridir. Bu çalışma, Klasik Türk Müziği’nin isimlendirmelerini, toplumun tarihsel süreç içerisindeki değişimleri; bu değişimlerin temelinde, müziğin toplumla olan ilişkisi ve Osmanlı Devleti’nden Türkiye Cumhuriyeti’ne geçiş sürecindeki ideolojik tartışmalar ekseninde inceleyerek, Klasik Türk Müziği üzerine yapılan çok çeşitli isimlendirmelerin sebeplerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışmadaki asıl niyet, Klasik Türk Müziği için hangi ismin kullanılacağına dair bir öneride bulunmak değil, bu müziği ifade etmek için kullanılan çok çeşitli isimlerin ortaya çıkış süreçleri ve sebepleri hakkında fikir sunmaktır. Bu amaç doğrultusunda var olan durumun ortaya konulması hedeflendiği için tarama modeli kullanılmıştır. Veriler, kaynak tarama ve doküman inceleme veri toplama teknikleri kullanılarak elde edilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi ile bulgulara dönüştürülmüş ve yorumlanmıştır. Ortaya koyulan bulguların yorumlanması sonucu, Klasik Türk Müziği’ndeki isimlendirme çeşitliğinin, tarihsel süreçteki değişimlerden, toplumun müzik pratiklerinin çeşitliliğinden ve Osmanlı’nın son dönemindeki gelişmeleri ile erken Cumhuriyet döneminde Klasik Türk Müziği’ne karşı oluşturulan ideolojik cephenin söylem ve yaptırımları sonucu ortaya çıkan süreç kaynaklı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. \nAnahtar Kelimeler: Klasik Türk Müziği, İsimlendirme, Osmanlı/Türk Müziği, Erken Cumhuriyet Dönemi, Batılılaşma, Modernleşme\n

Turkish Classical Music has arrived today as a work of Ottoman geography's major culture. Many naming used for stating Turkish Classical Music is a work of society living in this major culture and its changing, novelties, and its use of music practices in the historical process. This research aims to reveal the causes of a great variety of naming being used for stating Turkish Classical Music by analyzing Turkish Classical Music’s namings, its changings in the historical process in the context of ideological discussions in the process of transition from the Ottoman Empire to the Republic of Turkey on the basis of these discussions and music's relationship with society. The intention of this research is not to propose which name must be used. The intention is to present an idea about these naming's emerge processes and their causes. In the direction of this aim general survey model was used because it is aimed to reveal the existed condition. Data were obtained by using document review and literature review methods. Obtained data were converted and interpreted with the content analysis method. As the sum of interpreted data, it is understood that naming variety in Turkish Classical Music is resulted from changings in historical processes, society's music practice variety, the development of the Ottoman Empire's last period, ideologic front's discourse, and sanctions in the early republican period.\nKeywords: Turkish Classical Music, naming, early republican period, Ottoman/Turkish music, westernization, modernization\n