Bir El Sanatları Ürünü Olarak Karagöz Tasvirlerinin Yapımı ve Hayali Şinasi Çelikkol’un İcra Geleneğindeki Yeri

Karagöz, taklide ve karşılıklı konuşmaya dayanan, şeffaflaştırılmış deriden yapılan iki boyutlu tasvirlerin, çubuklar yardımı ile oynatılarak, arkadan verilen ışıkla beyaz perde üzerine yansıtılması temeline dayanan gölge oyunudur. Türk Kültür tarihi içinde karagöz, halkın yaratıcılığını, tavrını ve anlayışını yansıtan, halk mizahının bir ürünü ve toplumun çeşitli toplumsal ve siyasal sorunlarını konu alan bir gösteri sanatıdır. Gölge oyunu karagöz Türk el sanatlarının sahne sanatlarına dönüşümünün dünyadaki ilk ve tek örneği olarak dikkat çekmektedir. Ayrıca Türk halk kültürü ile de yakın ilişkisi bulunan Karagöz tasvirleri sadece dekoratif tasvir ya da resimler değil Türk halkının karakter özelliklerini yansıtan, kültürünü mizahını, eğlencesini ve edebiyatını temsil eden önemli bir semboldür. Unesco tarafından kabul edilen ‘Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi’nin ‘Gösteri Sanatları’ maddesi kapsamında yer alan Türk Gölge oyunu Karagöz, dünyadaki gölge oyunu örnekleri arasında önemli bir yere sahiptir. bu çalışmada amaç, Türk Gölge Oyunu Karagöz’ün günümüzde yaşayan en önemli ustalarından olan Hayali R. Şinasi Çelikkol’un sanatı ve hayatını incelemektir. Çalışmada, Karagöz tarihi, tasvir yapımında kullanılan araç gereçler, tasvir yapımı ve Hayali R. Şinasi Çelikkol’un hayatı, sanatı ve gölge oyununa katkıları hakkında bilgi verilecektir.

Karagoz is a shadow play based on the fact that two-dimensional depictions made of two-dimensionally made transparent leather and based on mutual talk, are played with the help of rods and reflected on the white screen with the light given from the back. In the history of Turkish culture, karagöz is a show of art that reflects the creativity, attitude and understanding of the people, a product of folk humor and various social and political problems of the society. Shadow play karagöz is the first and only example of transformation of Turkish handicrafts into performing arts in the world. In addition, Karagöz depictions, which are closely related to the Turkish folk culture, are not only decorative depictions or paintings but also an important symbol representing the cultural humor, entertainment and literature that reflects the character of the Turkish people.The Turkish shadow game Karagöz, which is part of the 'Performing Arts' clause of the Unsolicited Convention for the Protection of Intangible Cultural Heritage, accepted by Unesco, has an important place among shadow play examples in the world. The purpose of this study is to examine and introduce the life and art of Hayali R. Şinasi Çelikkol, one of the most important masters of Karagoz, who is living today in the Turkish Shadow Game. Karagoz history will be informed about the tools used in the making of the depictions, the making of the depictions and the contributions of Hayali R. Şinasi Çelikkol to the life, art and shadow play.