Оптимистический пессимизм в творчестве М. Ю. Лермонтова

XIX. yüzyıl Rus şiirinin Aleksandr Sergeyeviç Puşkin’den sonra gelen en önemli ismi Mihail Yuryeviç Lermontov, yirmi altı yıl süren yaşamından geriye yüzlerce şiir, poem ve düzyazı eserler bırakmıştır. Rus edebiyatının altın çağını başlatan şairlerden biri olan Lermontov kendi hayatının ve yaşadığı dönemin karamsar yönlerini ölüm, yalnızlık, bunalım, kötülük gibi olgular üzerinden eserlerinde açıkça yansıtır. Ünlü İngiliz şair Lord Byron’un sanatsal estetiğini ve toplumsal görüşlerini benimseyen Lermontov entelektüel olduğu kadar tutkulu dizelerin sahibi bir ozandır. Edebiyat eleştirmeni K.N. Leontyev’in ortaya koyduğu iyimser karamsarlık kavramı bu noktada Lermontov’un sanatını anlamamıza yardımcı olmaktadır. Birbirine karşıt kutuplar gibi duran iyimserlik ve karamsarlık, soyut ve somut anlamlarda aslında birbirine tamamlayan iki kavramdır. Lermontov da karamsar bir tablo çizerek kaleme aldığı eserlerinde iyimserliği ön plana çıkarmak ister. İnsana olan inancını hiçbir zaman kaybetmeyen sanatçı Peçorin, İblis ve Mtsıri gibi karakterleriyle toplumda ve sosyal düzende değişiklik gerektiğinin altını çizer. Ancak karakterlerin tek başına bunu yapmaya gücü yetmez. Bu çalışmamızda, Lermontov sanatını inceleyen araştırmacıların görüşleriyle desteklediğimiz iyimser karamsarlığı sanatçının eserlerinde göstermeye çalıştık.

In his short life, lasted only twenty six years, Mikhail Yuryevich Lermontov, was the most prominent figure in XIX. century Russian poetry after Alexandr Sergeyevich Pushkin and left hundreds of poetries, poems and prose works. Lermontov, one of the poets, who started the golden age of Russian literature, clearly reflected the pessimistic aspects of his life and epoch through the phenomenons such as death, loneliness, melancholy and iniquity. Adopting the artistic aesthetics and social views of the famous British poet Lord Byron, Lermontov was an intellectual as well as a passionate bard. Russian literary critic K.N. Leontiev’s the concept of optimistic pessimism helps us to understand Lermontov’s literary works at this point. Optimism and pessimism, which look like opposite poles, are actually two concepts that complement each other in abstract and concrete meanings. And Lermontov desires to highlight optimism in his works by drawing a pessimistic picture. The artist never lost faith in human being, underlined the need for changes in society and social order with his characters such as Pechorin, Demon and Mtsyri. However, the characters can not afford to do this separately. In this paper, supporting with the views of researchers of Lermontov, we aim to show the optimistic pessimism in his works.