İdil Sanat ve Dil Dergisi
www.idildergisi.com
Cilt 14, Sayı 121  2025/6  (ISSN: 2146-9903, E-ISSN: 2147-3056)
Deniz ÖZESKİCİ, Engin ASLAN

NO Makale Adı
1763905889 ALGORİTMADAN DUYUMA: YAPAY ZEKÂ ESTETİĞİNİN GÜNCEL RESİM SANATI ÜZERİNE ETKİSİ

Yapay Zekâ (AI), estetiği, geleneksel estetik kuramlarından farklı olarak, formun, rengin veya kompozisyonun ötesinde, veri setleri ve algoritmik süreçlerle belirlenen bir güzellik anlayışı içerisinde değerlendirilmektedir. Teknolojik ilerlemeler, sanat tarihinin her döneminde yaratıcılığın sınırlarını hem bilişsel hem de biçimsel olarak derinden etkilemiştir. Bu bağlamda fotoğraf, bir tür kimyasal ve mekanik süreçler toplamı olarak ortaya çıktığı dönemde, resmin doğasını nasıl tartışmaya açtıysa, bugün de AI, sanat üretimindeki özgünlük, bilinç ve estetik değer kavramlarını sorgulatmaktadır. Sanat, artık yalnızca bir insan eylemi olarak değil, insan ile makine (hibrit) arasında kurulan bir iş birliği haline gelerek, sanat yapma pratiği, karşılıklı olarak etkileşimli bir alanda hareket etmektedir. AI sistemleri (Gan ve transformer tabanlı modeller), sanatçının promptlarıyla (istem-yönlendirme) kendi özerk üretim süreçlerini birleştirerek hibrit bir yaratıcılık alanı oluşturmaktadırlar. Bu makalede, AI teknolojilerinin güncel resim sanatında yarattığı biçimsel ve estetik etkileşimlerin karşılıklı olarak ne türden bir dönüştürme ve yeniden şekillendirme sürecine yol açtığı incelenmiştir. Yapay zekânın sanat üretiminde kullanımı, geleneksel tekniklerin ötesine geçerek sanatçıların yaratıcı ifadelerini yeni boyutlara taşımakta ve izleyicilerin sanat deneyimini köklü biçimde değiştirmektedir. Dolayısıyla, bu teknolojilerin sanat alanındaki kullanımı, çağdaş sanat pratiklerinde yeni bir paradigma ortaya çıkarmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Yapay Zekâ, Güncel Sanat, Hibrit Sanat, AI Estetiği, Resim Sanatı